2026-04-11 14:03:57

Reklama

Zakopane

Konradówka. Willa z duszą. Historia miejsca, które gościło elitę II Rzeczypospolitej

Reklama

Za nami inauguracyjne spotkanie nowego cyklu poświęconego zabytkom Zakopanego, którego celem jest przybliżenie lokalnego dziedzictwa kulturowego i architektonicznego. W ramach wydarzenia "Swego nie znacie, cudze chwalicie" bardzo licznie przybyli uczestnicy mieli okazję poszerzyć swoją wiedzę na temat "Konradówki" oraz losów właścicieli willi, familii, Nikorowiczów oraz rodu Nowina-Konopka.

Towarzystwo Opieki nad Zabytkami Oddział Podhalański w Willi Konradówka z powodzeniem zorganizowało pierwsze spotkanie z cyklu "Swego nie znacie, cudze chwalicie". To propozycja dla wszystkich zainteresowanych Zakopanem. Zarówno mieszkańców, jak i osób, które chcą lepiej poznać unikalny charakter Podhala. Licznie przybyłych gości witała Agata Nowakowska-Wolak, prezes TOnZ w Zakopanem. Przypomniała, że spotkania będą miały formę wykładów i rozmów, sprzyjających wymianie wiedzy i refleksji nad lokalnym dziedzictwem, a przede wszystkim, poznaniu go z bliska. Tym razem historie rodzinne opowiadał z humorem gospodarz miejsca, Krystian, a jego żona Alicja Nowina-Konopka oprowadzała nas po historycznych wnętrzach, które pod okiem nowych właścicieli odzyskują dawny blask. Bowiem zakopiańska Konradówka przez ponad sto lat była świadkiem niezwykłych historii. Gościła w swych pięknych wnętrzach od naukowców i artystów, przez wojskowych, po postaci owiane legendą. Jej dzieje to opowieść o ludziach, kulturze i burzliwych losach XX wieku.

Początki pod Tatrami

Historia Konradówki sięga 1890 roku. Wówczas nieruchomość nabyli na współwłasność dr Piotr Chmielowski, historyk literatury i profesor Uniwersytetu Lwowskiego oraz dr Lucjan Malinowski, językoznawca i badacz dialektu góralskiego z Uniwersytetu Jagiellońskiego.

W willi zamieszkał Malinowski wraz z synem Bronisławem Malinowskim, który w przyszłości stał się światowej sławy antropologiem. W tamtym okresie Konradówkę często odwiedzała rodzina Witkiewiczów. Stanisław Witkiewicz przyjeżdżał tu wraz z synem, późniejszym Witkacym. Przyjaźń ojców szybko przeniosła się także na ich dzieci.

Nowi właściciele i rozbudowa

Po 1895 roku właścicielem willi został Jan Chryzostom Lutosławski, agronom i publicysta. W latach 1905–1907 mieszkał tu także jego brat, ks. Kazimierz Lutosławski, polityk i twórca pierwowzoru krzyża harcerskiego.

Kolejny rozdział w historii domu rozpoczął się w 1907 roku, kiedy Konradówkę kupili Antonina Nikorowicz z domu Jasieńska herbu Poraj oraz jej mąż Konrad Nikorowicz. To właśnie oni nadali willi jej ostateczny charakter. W latach 1907–1909 powstała murowana część budynku z charakterystyczną, unikatową w Zakopanem wieżyczką.

Konrad Nikorowicz był aktywnie związany z życiem kulturalnym regionu, działał w Towarzystwie Muzeum Tatrzańskiego, a w latach 1910–1912 pełnił funkcję jego prezesa podczas budowy nowej siedziby. Rzeźby zdobiące willę wykonał znany zakopiański artysta Wojciech Brzega, a część z nich przetrwała do dziś.

Złote lata międzywojenne

Okres międzywojenny był czasem największej świetności Konradówki. W jej murach bywały najważniejsze postaci życia kulturalnego i publicznego II Rzeczypospolitej.

Antonina Nikorowicz przyjaźniła się od lat szkolnych z kompozytorem Karolem Szymanowskim. Ich znajomość sięgała czasów nauki na terenach dzisiejszej Ukrainy. W niepodległej Polsce artysta często odwiedzał Konradówkę – wspólnie z gospodynią grywali na fortepianie, spędzając długie godziny przy muzyce. Szymanowski szczególnie cenił także kuchnię pensjonatu, prowadzoną przez Wasyla, późniejszego szefa kuchni na transatlantyku "Batory".

Do stałych gości należał również Henryk Dobrzański, znany później jako major Hubal. Przyjeżdżał tu przed zawodami hippicznymi organizowanymi na Równiach Krupowych. Bywalcem willi był także generał Juliusz Rómmel, miłośnik jeździectwa, a później dowódca armii podczas kampanii 1939 roku.

Konradówkę odwiedzali również generał Józef Haller, historyk Władysław Semkowicz, pisarz Ferdynand Ossendowski oraz Bronisław Piłsudski, etnograf i brat marszałka. To właśnie tutaj doszło do zakupu przez Konrada Nikorowicza kolekcji obrazów na szkle przedstawiających św. Jana Nepomucena, która dziś znajduje się w zbiorach Muzeum Tatrzańskiego.

Jedną z najbardziej niezwykłych postaci związanych z willą był Stefan Ossowiecki, inżynier, jasnowidz i hipnotyzer. Podczas jednego z pokazów w Konradówce miał zahipnotyzować kobietę, która według relacji w środku zimowej nocy, przy silnym mrozie, dotarła idąc boso do willi w samej koszuli nocnej. Po "odczarowaniu" wróciła do domu bez uszczerbku na zdrowiu.

Wojna i trudne lata powojenne

Losy Konradówki dramatycznie zmieniły się wraz z wybuchem II wojny światowej. Córka właścicieli, Wiktoria Nikorowicz, zamieszkała tu wraz z mężem Hieronimem Konopką. W czasie okupacji część willi zajęli oficerowie sanitarni Wehrmachtu, przebywający tu do 1941 roku.

Pod koniec ich pobytu doszło do zniszczeń w budynku, które zagroziły zdrowiu nowo narodzonego Antoniego, syna Wiktorii i Hieronima. Ostatecznie jednak niemieccy lekarze, kierując się etyką zawodową, udzielili dziecku pomocy i przekazali leki, szczepiąc małego wówczas chłopca specjalnym zestawem na "Ostfront".

Po wojnie dom nie został zajęty przez wojska sowieckie, jednak jego mieszkańcy musieli zmagać się z uciążliwościami związanymi z obecnością żołnierzy w okolicy. Wkrótce potem budynek został niemal w całości przejęty przez lokatorów komunalnych. Właścicielce pozostawiono jedynie niewielki pokój, a sam obiekt przez dekady ulegał degradacji.

Odbudowa i nowe życie

Dopiero pod koniec XX wieku rozpoczął się proces przywracania Konradówce dawnej świetności. Po przejęciu willi przez Antoniego i Krystynę Konopków rozpoczęto stopniowe remonty i odbudowę zniszczonego obiektu.

Prace te nabrały tempa dzięki zaangażowaniu kolejnego pokolenia. Praca Krystiana oraz Alicji Nowina-Konopków przydaje domowi dawnego uroku. Dzięki ich staraniom Konradówka odzyskuje dziś swój swój blask, pozostając jednym z najbardziej niezwykłych świadków historii Zakopanego.

Rafał Gratkowski

Reklama

Komentarze Facebook

Powyższe komentarze są prywatnymi opiniami użytkowników portalu społecznościowego Facebook.
Redakcja 24tp.pl nie wpływa na treść oraz nie odpowiada za wpisy dokonane przez użytkowników portalu Facebook.

Dodaj komentarz

Reklama

Janek 2026-04-12 09:54:18

Tyle faktów, a brak adresu.

Galerie

XXI Międzynarodowy Zlot Starych Samochodów w Zakopanem

SBB na finał Wiosny Jazzowej w Zakopanem

Bluesowa bomba na United Europe Jazz Festival Zakopane 2026

Gala na 150 lat zakopiańskiej Budowlanki w Sokole

Wiosna Jazzowa z Leszkiem Możdżerem

Kasprowicz w gościnie u Makuszyńskiego

Nie tylko walczą z quadami, sami sprzątają odpady po sąsiadach

O budowie domu i nie tylko. Podsumowanie roku i plany na przyszłość

Półtora wieku tradycji ciesielskich i snycerskich pokoleń

Ostatni dzwonek dla maturzystów z Balzera

Młodzi recytatorzy i poezja z Ravensbrück w Palace

Świerk, jodła, limba czy buk? Wielkie porządki w Nowem Bystrem

Harda młodość pod chmurką

Porwanie kryminalne, czyli ostatni smrek na Zgorzelisku

150 urodziny Zespołu Szkół Budowlanych w Zakopanem

Obchody Dnia Katyńskiego w Gminie Poronin

Nieznana Konradówka, willa Antoniny i Konrada Nikorowiczów

Najpiękniejsze palmy w Kościele Św. Krzyża w Zakopanem

Zdzisław Walczak. Kronikarz naszej tradycji

Gorąco na Walowej Górze, taki remont ludzi bulwersuje

Tatrzańskie kolory świata dla Ewy

Wagary z żonkilem w zakopiańskiej Mediatece

III Memoriał Włodzimierza Weselskiego w Zakopanem

Slalom Gigant i walka o Puchar Wójta Gminy Poronin

Medalowy Pierwszy Krok wojowników z Czerwiennego

Pół wieku Muzeum Karola Szymanowskiego w Atmie

Kabaretowo-teatralne ferie w Poroninie za nami

Nowe elementy ekspozycji stałej w Muzeum Tatrzańskim

Strategia rozwoju Zakopanego

IV Bal Charytatywny PSONI Zakopane 2026

Zobacz pozostałe galerie

Ogłoszenia zobacz więcej dodaj ogłoszenie

NIERUCHOMOŚCI | sprzedaż
Sprzedam lub wynajmę BUDYNEK HANDLOWO-USŁUGOWY 500 m2 - Łapsze Niżne. 504 230 942.
SPRZEDAŻ | budowlane
Sprzedam deski jaworowe tartaczne suche. 501571150
Tel.: 501571150
NIERUCHOMOŚCI | sprzedaż
Witów-sprzedam działke rolna 2750 m2 tel 660797241.
PRACA | dam
Zatrudnię pracowników budowlanych: MALARZY, SZPACHLARZY, ekipy, podwykonawców. 601 508736.
PRACA | dam
Pensjonat w Zakopanem poszukuje osoby na stanowisko: KUCHARKA - przygotowywanie śniadań oraz obiadokolacji dla Gości pensjonatu. Oferujemy atrakcyjne wynagrodzenie. Zapraszamy do kontaktu ! tel : 602 616 887.
PRACA | dam
KUCHARZ (Chicago) Oferujemy: - legalną pracę (wiza) - atrakcyjne wynagrodzenie - zakwaterowanie Wymagania: - doświadczenie - odpowiedzialność. WhatsApp: + 1 773 852 7677, tel: +48 602 749 481 mantonik33@me.com
NIERUCHOMOŚCI | sprzedaż
POLE na Harendzie, blisko wyciągu - 880 497 517, 662 877 234.
PRACA | szukam
POMOC KUCHENNA, POSPRZĄTAM. 796 358 958.
USŁUGI | inne
WYCINKA, PRZYCINKA DRZEW W TRUDNYCH WARUNKACH - 691 317 098.
NIERUCHOMOŚCI | sprzedaż
ZAKOPANE - STYLOWY DOM (zadbany, urządzony), na działce 3000 m, widok na góry - 607 506 428.
PRACA | dam
PRACA DLA ENERGICZNEJ OSOBY (z doświadczeniem) NA KUCHNI PRZY PRZYGOTOWYWANIU ŚNIADAŃ I SPRZĄTANIU POKOI w pensjonacie w centrum Zakopanego. Umowa o pracę. 660 547 635.
POŻYCZKI
PROVIDENT. 571 240 909.
USŁUGI | budowlane
USŁUGI BLACHARSKO-DEKARSKIE, KRYCIE I PRZEKRYCIA DACHÓW, KOMINY, BALKONY, RYNNY, GZYMSY, FASADY. 889 388 484.
PRACA | dam
PRACA W RESTAURACJI W ZAKOPANEM - KELNER/-KA - DLA UCZNIÓW, STUDENTÓW na umowę zlecenie. 601 533 566, 18 20 64 305
PRACA | dam
RESTAURACJA W ZAKOPANEM ZATRUDNI KELNERA/-KĘ, POMOC KELNERSKĄ. PRACA STAŁA + świadczenia. 601 533 566, 18 20 64 305
PRACA | dam
Restauracja Siwy Dym w Rabce-Zdrój zatrudni: KUCHARZA KUCHNI ZIMNEJ ORAZ GORĄCEJ, POMOC KUCHENNĄ. Praca na stałe lub dorywczo. CV na: rabka@siwydym.pl Informacje pod numerem 887 080 004
USŁUGI | budowlane
OCIEPLANIE DOMÓW na materiałach wysokiej jakości. 787 479 002.
SPRZEDAŻ | różne
Sprzedam GOBELIN - pejzaż zimowy - (145/80). TORBY JUHASKIE. Tel. 793 887 893
SPRZEDAŻ | różne
NOWE KILIMY RĘCZNIE TKANE (z owczej wełny). Wzór: jarzębina (60/80). Tel. 793 887 893
PRACA | dam
NIEMCY: brygadzista do 5000 Euro, kranista do 4000 Euro, murarz cieśla do 3600 Euro, malarz ocieplenia elektryk spawacz do 2700 Euro. Umowa na warunkach niemieckich. 0048 575-001-116
USŁUGI | budowlane
OGRODZENIA, www.hajdukowie.pl. 692 069 284.