Reklama

2017-04-23 20:18:36

Reklama

Zwyczaje

Góralskie wesele według Mateusza Kiszeli (zdjęcia, wideo)

Reklama

Witam wszystkim czytelników, w tym artykule chcę wam przybliżyć to jak wygląda wesele góralskie z perspektywy fotografa i kamerzysty. Myślę, że będzie to interesująca lektura dla wielu ludzi zainteresowanych tradycjami skalnego Podhala.

Oto link do oryginalnego tekstu ze wszystkimi fotografiami: http://kiszelaphotography.pl/wesele-goralskie/

Oczywiście najlepiej opiszą to zdjęcia i filmy, które chcę wam zaprezentować. Jako Fotograf Ślubny pochodzący z Zakopanego bardzo często fotografuję piękne, tradycyjne Śluby Góralskie. Chciałbym opowiedzieć wam na czym polegają różnice pomiędzy tradycyjnym weselem góralskim, a uroczystością bez góralskich obrzędów - oczywiście wszystko widziane moimi oczami.

Na sam początek mam dla was genialną zapowiedz ślubną od świetnego kamerzysty z Zakopanego-Piotra Gdulskiego, który wraz ze mną bardzo często pracuje na tego typu weselach. Można powiedzieć, że do perfekcji opanował nagrywanie tych bardzo trudnych technicznie zadań, które stawiane są przed kamerzystą ślubnym na weselu góralskim. Więcej prac Piotrka możecie obejrzeć na jego kanale VIMEO

Przygotowania do Ślubu

Skoro piszę o przygotowaniach nie może zabraknąć krótkiej wzmianki o ubiorze. Tutaj nie zobaczycie tradycyjnej sukni ślubnej, a prawdziwy strój ludowy, który przetrwał w niezmienionej formie od wielu wieków. Jedynym szaleństwem, na które może pozwolić sobie przyszła Panna Młoda jest wybór zdobień gorsetu, bluzki czy spódnicy, z których składa się ten tradycyjny strój. Wzory zdobiące gorset to motywy kwiatowe zaczerpnięte prosto z górskich rejonów. Strój Karoliny, który widzicie poniżej zdobiony jest cekinami  układającymi się w kwiaty.

Każdy strój wykonywany jest na indywidualne zamówienie, stąd każdy jest inny.  Wyżej mogliście podziwiać bogaty strój nabijany cekinami, zaś poniżej prezentuję wam ubiór ręcznie haftowany przez miejscowe hafciarki, które tworzą te cuda.Kwiaty haftowane na gorsecie mają swoje znaczenie np. lilia oznacza czystość.

Kolejną kwestią jest fryzura Panny Młodej, tak jak tradycja nakazuje włosy powinny być spięte w kok, tzw. „cubę”. Natomiast do włosów koniecznie musi być przyczepiona wstążka z mirtem, która później wykorzystywana jest przy obrzędzie cepcowin. Wszystkie dodatki typu kolczyki, naszyjnik czy bransoleta zrobione są z prawdziwego korala, najczęściej z dodatkiem złota. Na nogach oczywiście nie może zabraknąć skórzanych kierpiec w kolorze czarnym lub brązowym w zależności od upodobań.

Natomiast jeżeli chodzi o ubiór Młodego Pana, tutaj strój nie różni się od tego noszonego przy innych okazjach. Na strój młodego składają się: koszula,portki,kapelusz, kierpce, spinka do koszuli, opasek, oraz cucha którą zarzuca się na ramiona- przewiązana jest białą wstążką. Wprawne oko jednak rozróżni kawalera od żonatego mężczyzny. Po ślubie nie nosi opaska ani piórka przy kapeluszu, są to bowiem atrybuty stanu kawalerskiego.


Skoro wiecie już jak wyglądają Państwo młodzi w swoich pięknych, tradycyjnych strojach, czas opowiedzieć wam troszkę o przygotowaniach do ślubu. Główna część odbywa się w domu Pani Młodej. To tutaj zbiera się najbliższa rodzina i to właśnie tutaj przyjeżdżają pytace oraz kapela góralska,by wraz z Panią młodą wysłać druhny (druzcki) konnym zaprzęgiem po młodego Pana, do jego domu. Nierzadko Młoda jest z Zakopanego, a Młody z Bukowiny czy Białki Tatrzańskiej. Są to znaczne odległości, mimo to jak tradycja nakazuje podróżuje się końmi, stąd też nie rzadko fotograf i kamerzysta rozpoczynają pracę ok 9-10 rano. Bardzo ważne jest by umiejętnie sfotografować te wszystkie zawiłe elementy, gdyż właśnie na reportażowym podejściu do tematu zależy młodej parze..


Zadaniem druhen (druzcek) jest pomoc w ubieraniu młodego Pana, założenie opaska czy czerwonej wstążki do cuchy, która jest oznaką stanu kawalerskiego.To właśnie tą wstążkę niebawem zamieniać będzie na białą Pani Młoda, ale o tym później.

Gdy młody Pan jest już pięknie ubrany i gotowy do drogi, wówczas ma miejsce pierwsze błogosławieństwo w domu rodzinnym młodego, gdzie błogosławią go jego rodzice.

Następnie druhny (druzcki) wyprowadzają Pana Młodego z domu pod ręce i wspólnie udają się zaprzęgiem konnym do domu Pani Młodej, gdzie będzie miało miejsce błogosławieństwo obydwojga przyszłych małżonków.

W międzyczasie w domu Pani młodej zbierają się goście, rodzina i sąsiedzi.

W czasie, gdy młody jest w drodze, co zwykle zajmuje sporo czasu, ubiera się Pani Młoda, zwykle podczas ubierania pomagają druzcki, bądź mama młodej Pani.

Młoda Pani zwykle wita Pana Młodego i najbliższych z jego rodziny na zewnątrz- przed domem. Cały orszak prowadzą pytace, którzy śpiewają tradycyjne przyśpiewki. To nie jedyne zadanie, które będzie stać przed pytacami.  W dniu wesela do ich obowiązku należy ciekawie poprowadzić obrzęd cepca,czyli „wykupienia” Pani Młodej.

W domu Młodej Pani ma miejsce kolejny ważny obrządek -zmiana koszuli na tą, którą przygotowała dla swojego wybranka Młoda Pani. Wtedy również zmieniona zostaje wstążka z czerwonej na białą. Po tym obrzędzie rodzice błogosławią swoje dzieci i wszyscy wybierają się do kościoła.

Ceremonia ślubu 

Ceremonia w Kościele nie różni się prawie od każdej innej poza kilkoma detalami. To drużbowie i druhny (druzcki) prowadzą Młodych przed ołtarz przy pięknych dźwiękach kapeli góralskiej , ksiądz natomiast ubrany jest w ornat z motywami ludowymi. Zdjęcia które oglądacie poniżej zostały zrobione w pięknym Kościele pod wezwaniem św Anny w Zębie  – notabene rodzinnej wsi jednego z naszych najlepszych skoczków narciarskich Kamila Stocha.

Po zakończeniu obrzędów kościelnych młoda Para jedzie końmi pięknym, barwnym korowodem z muzyką i śpiewem przez malownicze tereny do karczmy. W dalszej części artykułu pokaże wam jak wygląda prawdziwe wesele góralskie na Podhalu. Wszystkie okoliczne wsie, takie jak: Murzasichle, Białka Tatrzańska, Bukowina, Dzianisz, Witów czy Chochołów obchodzą tą uroczystość bardzo podobnie jak robi się to w samym Zakopanem czy Kościelisku.

Pierwszy Taniec

Początkowo wszystko przebiega dokładnie tak samo jak na tradycyjnym weselu. Rodzice witają młodych chlebem i solą, a Młoda Para wita przybyłych na wesele gości. Następnie jest już spora zmiana, ponieważ nie ma życzeń, wszyscy goście zasiadają do obiadu, po którym następuję pierwszy taniec. Chwile później Młoda Para kroi tort, który jest podany bezpośrednio po obiedzie. Jak widzicie harmonogram dnia jest bardzo napięty, tym bardziej, że przecież trzeba zabawiać w międzyczasie sporą liczbę gości, może dla niektórych z was będzie to szok, ale na wesele góralskie potrafi przybyć 300-400 osób, a podobno zdarzały się i większe. Fotograf i kamerzysta mają ręce pełne pracy. Mówiąc szczerze dzieje się tyle, że nie rzadko jemy obiad na kolanie, w 3 minuty albo nie jemy go wcale i nie przez brak gościnności, ale dlatego że zwyczajnie nie ma na to czasu.

Plener z drużyną

Kolejnym punktem obowiązkowym jest tzw. Plener Z Drużyną. Para Młoda, wszyscy drużbowie i druzcki wybierają się wraz z fotografem i kamerzystą, by wykonać kilka mniej lub bardziej formalnych kadrów z widokiem na góry.  Oczywiście jako iż wszyscy są w świetnych humorach można wykonać naprawdę genialne, spontaniczne zdjęcia. Zwykle jedziemy w miejsce niezbyt odległe od sali weselnej , aby nie tracić czasu na dojazdy i mieć więcej czasu na zdjęcia. Popularne są te miejscówki, które mają świetny widok na całe pasmo Tatr z królującym Giewontem. Stąd też najlepsze miejsca to te położone wyżej jak:  Furmanowa, Salamandra, Stołowe czy Antałówka . Większość par decyduję się również  na sesję ślubną w górach innego dnia, wtedy zwykle wybieramy się wysoko w Tatry. Spora część nowożeńców wybiera lokalizacje takie jak: Kasprowy Wierch, Nosal czy Morskie Oko.Klikając w poniższy link możecie zobaczyć przykładowy Plener Ślubny Bernadki i Damiana z Kasprowego Wiechu.

Przy okazji pleneru ślubnego z drużyną chciałbym opowiedzieć wam trochę o roli druzcek i drużbów na weselu. Do obowiązków tzw. drużyny należy pomaganie Parze Młodej podczas całego dnia,przykładowo donoszenie alkoholu, zabawianie gości.  Oczywiście najważniejszym zadaniem jest uczestnictwo i spora rola,którą mają do odegrania podczas obrzędu cepowin. W drużynie znajdują miejsce tylko kawalerowie i panny i jest ich od 4 do 12 par w zależności od regionu Podhala.

Tańce i zabawy

Dwa słowa również chciałbym poświęcić samej imprezie. Poza tradycyjnymi cepowinami, które opisuję dla was poniżej nie ma tutaj zbytnich różnic pomiędzy zwykłym weselem, a weselem góralskim. Jest głośno radośnie i wszyscy weselnicy świetnie się bawią. Zabawa trwa zwykle do białego rana.
„Jedzą, piją, lulki palą,Tańce, hulanka, swawola; Ledwie karczmy nie rozwalą.”,

Tradycyjny góralskie cepowiny

Najważniejszą częścią wesela są cepowiny pani młodej. Pytace i Starościny muszą się wykazać  szerokim wachlarzem śpiewek związanych z wykupieniem pani młodej.  Druzcki i drużbowie swoim śpiewem powinni wykazać zalety i uciążliwości życia małżeńskiego, złożyć  życzenia i pożegnać ze stanem panieńskim. Młody musi wykupić swój kapelusz  i na koniec zaśpiewać oraz zatańczyć ze swoją żoną.

Śpiewają również wszyscy weselnicy i jest to odpowiednik życzeń na zwykłym weselu tyle, że tutaj przyjmują one formę śpiewaną. Na koniec tańczone są tradycyjne góralskie tańce tzw. solówki. Dla fotografa i operatora kamery jest to jeden z najcięższych momentów z całego dnia, tradycyjne cepowiny potrafią trwać do 3 godzin. Zdecydowanie brakuje miejsca, ponieważ jednocześnie na parkiecie potrafi znaleźć się na raz 200 osób, zarazem jest to jeden z ciekawszych do fotografowania momentów podczas całego wesela. Trzeba więc być maksymalnie skoncentrowanym, by uchwycić te unikalne momenty, które są tak bardzo istotne dla Młodej Pary.

Mam nadzieję, że przebrneliście do końca artykułu i choć trochę przybliżyłem wam wesele góralskie  i jego piękne tradycje, które kultywowane są na całym Podhalu.

Fotograficznie nie jest to temat łatwy ze względu na dużą ilość ludzi, ciemne sale i kościoły, ale za to jakże wdzięczny, piękny i totalnie inny niż w każdym regionie Polski. Jest to mój pierwszy tak długi artykuł,więc liczę na wyrozumiałość czytelników.

Fotografia : Mateusz Kiszela
Opracowanie : Mateusz Kiszela
Materiały Filmowe : Piotr Gdulski

Karczmy które zostały pokazane w materiale: Karczma Harenda , Karcma Góralsko, Zajazd Furmański, Karczma Witowianka

Zostań Patronem Tygodnika Podhalańskiego.

Reklama
Komentarze Facebook
Dodaj komentarz
Wysłanie komentarza oznacza akceptację regulaminu komentowania na łamach 24tp.pl
ceper-ownik 2017-04-27 14:07:25
Film fajny tylko dlaczego podkład muzyczny taki od czapy?
Adhd 2017-04-24 18:16:14
Znane nazwisko , prawdziwi Górale. Piękna jest ta nasza Góralszczyzna. Tylko ta architektura Zakopanego taka stara.
jarząbek 2017-04-24 09:45:15
Najwazniejse co by sie majontki zgadzoły
Tu man 2017-04-23 20:33:37
Cytuje :"przy obrzędzie cepcowin " raczej poprawnie jest " cepowin "
  • USŁUGI | inne
    WYCINKA, PRZYCINKA DRZEW W TRUDNYCH WARUNKACH - 691 317 098.
  • PRACA | dam
    NIEMCY: brygadzista do 5000 Euro, kranista do 4000 Euro, murarz cieśla do 3600 Euro, malarz ocieplenia elektryk spawacz do 2700 Euro. Umowa na warunkach niemieckich. 0048 575-001-116
  • SPRZEDAŻ | zwierzęta
    Szczenięta OWCZARKI PODHALAŃSKIE. 788 679 465.
  • PRACA | dam
    STATUS STUDENCKI/ WEEKEND/ 100 zł/h. PRACA EXCEL itp./ +mieszkanie/ micheelkowalski@gmail.com. Zakopane
  • PRACA | dam
    Praca na budowie, elewacje, budowa od podstaw, wykończenia, Zakopane i okolice. 500160574
    Tel.: 500160574
  • NIERUCHOMOŚCI | sprzedaż
    Sprzedam DOMY po 100 m2 - Klikuszowa, koło Centrum Narciarstwa. 608 729 122.
  • BIZNES
    Wydzierżawię działkę w Ludźmierzu przy trasie Nowy Targ-Czarny Dunajec lub przyjmę reklamę. 608 729 122.
  • PRACA | dam
    Przyjmę MURARZY. Praca Polska, Niemcy. 608729122.
  • USŁUGI | budowlane
    BUDOWY DOMÓW OD PODSTAW, STANY SUROWE OTWARTE, DACHY, ELEWACJE. 608729122.
  • PRACA | dam
    Restauracja Siwy Dym w Rabce-Zdrój zatrudni: KUCHARZA KUCHNI ZIMNEJ ORAZ GORĄCEJ. Praca na stałe lub dorywczo. CV na: rabka@siwydym.pl Informacje pod numerem 887 080 004
  • NIERUCHOMOŚCI | sprzedaż
    DZIAŁKA UZBROJONA W ŁOPUSZNEJ. 506 525 884.
  • NIERUCHOMOŚCI | wynajem
    Do wynajęcia LOKAL 50 m2 (pod zakład fryzjerski lub pod inna działalność) oraz LOKAL 25 m2 - I piętro - Łapsze Niżne, Delikatesy "Centrum". 504 230 942.
  • PRACA | dam
    Zatrudnimy STERNIKÓW PONTONOWYCH na Dunajcu tel. 608806030 info@fun-time.pl
  • PRACA | dam
    ZATRUDNIMY W KARCZMIE oraz W BARZE MLECZNYM: KUCHARZA/-KĘ, GRILLOWEGO, DOŚWIADCZONĄ POMOC KUCHENNĄ. Kontakt: 600 035 355 lub osobiście: Zakopane, Droga na Bystre 2A (9-13).
  • PRACA | dam
    Młoda energiczna osoba poszukiwana do pracy na weekendy pod Gubałówką.... szczegoly pod numerem telefonu 781271166.
  • NIERUCHOMOŚCI | sprzedaż
    ZAKOPANE - STYLOWY DOM (zadbany, urządzony), na działce 3000 m, widok na góry - 607 506 428.
  • USŁUGI | budowlane
    MALOWANIE DACHÓW I ELEWACJI. 602 882 325.
  • USŁUGI | budowlane
    OGRODZENIA, www.hajdukowie.pl. 692 069 284.
  • SPRZEDAŻ | różne
    DREWNO KOMINKOWE. 501 577 105.
2026-04-03 22:05 Wypadek na Dunajcu. Polscy turyści utknęli po przewróceniu kajaków 2026-04-03 21:59 Liturgia Wielkiego Piątku - Król umarł (ZDJĘCIA) 2026-04-03 21:33 800 tys. zł na deszczówkę w Małopolsce. Podhale, Spisz i Orawa z szansą na dotacje 2026-04-03 20:57 Trzeci stopień zagrożenia lawinowego 2026-04-03 20:54 Góralskie warty przy grobach Chrystusa na Podhalu (WIDEO) 2026-04-03 20:00 Czerwony Dwór na Węgrzech. Podhalański haft zagościł w międzynarodowym projekcie 1 2026-04-03 19:00 Nowe atrakcje dla dzieci w Szczawnicy 2026-04-03 18:00 Opowieść o Wielkim Poście i Wielkanocy na Orawie (WIDEO) 2026-04-03 17:30 Wspaniałe widoki z Nosala. Na wyżej położone szlaki nie wychodzimy! (WIDEO) 2026-04-03 17:23 Wielkiego Wielkanocnego Zająca ulepili turyści w Dzianiszu 2026-04-03 17:00 Wiosna w Pięknym Sklepie w Zakopanem. Rękodzieło, które pomaga (WIDEO) 2026-04-03 16:24 Gigantyczne opóźnienie pociągu, który jechał do Zakopanego 1 2026-04-03 16:00 Zmiany w godzinach otwarcia Muzeum Tatrzańskiego w okresie świątecznym 2026-04-03 15:30 Eksplodujące bankomaty na Podhalu. Policja zatrzymała trzech podejrzanych 1 2026-04-03 15:05 Odnalazła się poszukiwana od niemal 2 tygodni mieszkanka gminy Ochotnica Dolna 4 2026-04-03 15:00 Świąteczne życzenia płyną z orawskiego skansenu (WIDEO) 2026-04-03 14:30 Wyjątkowa Kolacja Marzeń z Andrzejem Bargielem. Wieczór pełen emocji i inspiracji 1 2026-04-03 14:25 Anna Schumacher nową dyrektor Miejskiej Galerii Sztuki w Zakopanem 1 2026-04-03 14:15 Piękne słońce w Zakopanem, ale niech was pogoda nie zwiedzie (WIDEO) 2026-04-03 14:00 Nowa edycja programu Już pływam pod Giewotem. Setki uczniów rozpoczęły zajęcia 2026-04-03 13:30 Otwarcie kolei Goryczkowej i nartostrady do Kuźnic przy trudnych warunkach lawinowych 1 2026-04-03 13:00 W poszukiwaniu jedzenia łania w Zakopanem przeszukuje nie tylko śmietniki 3 2026-04-03 12:35 Wielkanocno Kosołecka w Białym Dunajcu 2026-04-03 11:53 Utrudnienia na Kasprowym Wierchu. Goryczkowa nieczynna, Gąsienicowa pracuje (WIDEO) 1 2026-04-03 11:16 Szlaki w Tatrach ponownie otwarte, ale zagrożenie lawinowe nadal wysokie 4 2026-04-03 10:48 Uciekł przed policją do lasu 2026-04-03 09:56 Od czterech dni nie ustają poszukiwania Bandziora. Rodzina bardzo tęskni za psem 2 2026-04-03 09:01 Tatrzański Park Narodowy pozostaje zamknięty. Wysokie zagrożenie lawinowe i niebezpieczne warunki 1 2026-04-03 08:14 Znaleziono psa w Kościelisku. Trwają poszukiwania właściciela (AKTUALIZACJA) 2 2026-04-03 08:00 Zmienna pogoda pod Tatrami. Przejaśnienia po deszczowym poranku, w nocy możliwe mgły 2026-04-02 21:59 Krzyż na Giewoncie nie został rozświetlony 22 2026-04-02 21:37 Liturgia Wielkiego Czwartku w Miętustwie (ZDJĘCIA) 2026-04-02 21:35 Trzy pożary opon w jednym dniu. Alarm w Bystrej Podhalańskiej 3 2026-04-02 21:18 Gorce w śniegu. Wyprawa na Turbacz 2026-04-02 20:37 W schronisku w Pięciu Stawach turyści czekają na otwarcie Tatr. Humory dopisują (WIDEO) 3 2026-04-02 20:09 Pożar budynku w Kościelisku. Nocna akcja strażaków na Staszelówce 2026-04-02 20:02 Dzień Otwarty w CKiW OHP w Szczawnicy już za nami! 2026-04-02 19:01 Czipowanie psów i kotów w gminie Czorsztyn. Samorząd dopłaca połowę kosztów 2 2026-04-02 18:00 Spotkanie z Marią Gąsienicą-Zawadzką. Obowiązują zapisy 2026-04-02 16:59 Nocna akcja ratunkowa GOPR na Babiej Górze 4 2026-04-02 16:30 Urząd Miasta Zakopane skraca godziny pracy w Wielki Piątek 2 2026-04-02 16:16 Zwłoki 27-latka odkryte w Spytkowicach 2026-04-02 16:02 Czy kilka minut oszczędności warte jest łamania przepisów? 7 2026-04-02 16:00 Wielki Czwartek. Dziś milkną dzwony kościelne 2026-04-02 15:23 Bezpieczne zakupy wielkanocne 2026-04-02 15:00 Policjanci szkolą się z współdziałnia na transgranicznych szlakach rowerowych 1 2026-04-02 14:28 Nie zapłonie watra pamięci na Zadziale 2026-04-02 14:00 Wstrzymane kursy do Morskiego Oka. Trudne warunki wciąż paraliżują transport 2026-04-02 13:23 Starostwo Powiatowe w Zakopanem skraca godziny pracy w Wielki Piątek 2026-04-02 13:00 Pijana kobieta na Krupówkach. Do szpitala zawieźli ją strażnicy miejscy 1
NAJPOPULARNIEJSZE ARTYKUŁY
NAJCZĘŚCIEJ KOMENTOWANE
OSTATNIE KOMENTARZE
2026-03-23 10:43 1. Pan Z. i koledzy.... i potem powiecie ze to prostest w sprawie mostu a nie wiec polityczny. hehe. kogo chcecie nabrac? 2026-03-11 08:14 2. Strategia rozwoju... Stawiać jak najwięcej deweloperki, reszta to ch... 2026-03-06 08:53 3. moze zamiast organizować te rozchwytywane i konsultacje miasta uruchomi druga zmiane u w urzedzie dla pracujacych obywateli petentów? 2026-03-06 08:25 4. Chętnie bym się dowiedział jakie studia i na jakich poważnych uczelniach mają ukończone uczestnicy dyskusji. Wprawdzie obowiązuje zasada, że wystarczy chęć szczera ale oni chcą zmarnować nasze pieniądze. Oj tam, oj tam. 2026-02-16 21:51 5. "Na spotkaniu zjawił się burmistrz Łukasz Filipowicz, radni Tymoteusz Mróz, Mateusz Łękawski i mieszkańcy. Ci ostatni niezbyt licznie." A kto miałby się tam pojawić jak spotkanie zorganizowane w godzinach gdzie normalni ludzie pracują a miejsca tam w tej "stacji kultura" było może jeszcze na jakieś 20 osób. Przecież to klita na poddaszu gdzie jest miejsce dla dzieci na zabawy a nie dla 100 czy więcej dorosłych. Przecież to była jawna kpina. Dlaczego spotkanie nie było bardziej komunikowane i nie zapewniono odpowiednio dużej sali? I przede wszystkim dlaczego w godzinach pracy a nie w weekend??? Wywalić miliona na sylwestra potrafią a zmobilizować mieszkańców "nie da się". Widać zależy im żeby przyszło jak najmniej mieszkańców. Boją się usłyszeć to i owo. 2026-02-08 13:18 6. Fajne eksponaty :) 2026-02-04 21:19 7. Nie moje klimaty ani dla uszu ani dla oczu 2026-01-29 15:43 8. Kasia Rysy 2026-01-03 13:15 9. Ładne góalki. 2025-12-29 19:33 10. Znakomity poMYSł panie @jarząbek
WARUNKI W GÓRACH
POGODA W WYBRANYCH MIASTACH REGIONU
Reklama