Reklama

2020-10-27 10:00:12

Reklama

Z archiwum

Koło południa mieszkańcy Piekielnika usłyszeli ryk lotniczych silników

Był słoneczny i ciepły dzień, 13 września 1944. Koło południa mieszkańcy Piekielnika usłyszeli ryk lotniczych silników. Z płonącego samolotu zaczęli wyskakiwać ludzie. Przeżyło sześciu. Los pozostałych czterech nadal jest zagadką.

Pamiątka z diablej skóry

Po chwili na niebie pojawiło się dziesięć białych spadochronów. Czterosilnikowa maszyna runęła na nasyp kolei Nowy Targ - Sucha Hora za Podczerwonym. Tak zakończył się lot amerykańskiej „Latającej Fortecy”. Zdarzenie poszło w zapomnienie, jednak po półwieczu sprawę zaczęli badać historycy. Dzieje bombowca o numerze 44-6412 z 5 Skrzydła Bombowego 483 Grupy Bombowej zafascynowały nowotarżanina Roberta Kowalskiego oraz historyka z krakowskiego muzeum lotnictwa Marka Wielgusa.

Ostatni lot

Dotychczas na Podhalu głośno było o innym bombowcu - B-24 „Liberator”, który rozbił się w Gorcach, niedaleko Ochotnicy. W lesie stanął pomnik, pod którym w tym roku po raz kolejny złożyli kwiaty uratowani amerykańscy lotnicy. W katastrofie zginął dowódca maszyny, dotąd nikt nie wie, gdzie jest pochowane jego ciało, ani dlaczego nie zdążył się ewakuować. Dwaj lotnicy, którzy odwiedzili miejsce tragedii, nie kryli wzruszenia. Oglądali wzniesiony na miejscu upadku maszyny pomnik, zaglądali do szałasu, w którym znaleźli schronienie. Podczas wojny mieli szczęście - rozbili się w miejscu opanowanym przez partyzantów. Gorzej powiodło się załodze, „Latającej Fortecy”. Losy czterech lotników dotąd pozostały nieznane. Być może jednak uda się rozwiązać i tę zagadkę? Robert Kowalski pracuje w jednej z nowotarskich księgarń. Jego pasją jest historia i modelarstwo. To właśnie dzięki kartonowym makietom zajął się dziejami amerykańskiego B-17 znad Piekielnika. - W lutym rozmawiałem z Markiem Wielgusem z krakowskiego Muzeum Lotnictwa wspomina Kowalski. - Prosił, by przygotować wystawę modeli samolotów z czasu II wojny światowej. Miała ona towarzyszyć promocji książki „Liberator nad Gorcami”.  Jakby mimochodem rzucił, że na Podhalu rozbił się jeszcze jeden samolot. Bardzo chciałem poznać losy jego załogi...

Choć Kowalski wcześniej interesował się głównie historią polityki, a szczególnie stosunkami polsko-słowackimi, poświęcił się całkowicie odszukiwaniu śladów amerykańskich lotników. Zaczął od przeglądania publikacji, rekonstrukcji feralnego lotu, aż wreszcie dotarł do świadków tamtych zdarzeń. A historia jest jak z sensacyjnego filmu, tyle, że happy end stał się udziałem tylko części załogi. O świcie 13 września 1944 z włoskiej bazy wystartowało 168 samolotów. Ich zadaniem było zbombardowanie zakładów chemicznych w Blachowni Śląskiej koło Kędzierzyna. Niemcy jednak wzmocnili obronę przeciwlotniczą. Tego dnia Amerykanie stracili aż 24 bombowce. 13 września 1944 r. amerykańscy lotnicy nazwali „czarną środą”. Był to również pechowy dzień dla załogi „Latającej Fortecy”, która została zestrzelona nad Orawą. B-17 został uszkodzony podczas bombardowania fabryki, później odłączył się od pozostałych i bez osłony myśliwskiej stał się łatwym łupem dla dwóch Messerschmittów 109. Załodze udało się ewakuować. Choć na pokładzie było dziesięciu lotników, dotąd udało się znaleźć dane tych, którzy przeżyli: Por. Everett J. Robson, por. August Kroschewski, Richard L. Hansler, sierż. Harold E. Beam, sierż. Gordon W. Stembeck, sierż. Alois Suhling. Po pozostałych czterech lotnikach zostały tylko prawdopodobne nazwiska: Stock, van Oostrom, Nance, Barry oraz zeznania świadków, którzy widzieli, jak łapią ich Niemcy.

Lotnik w gaciach

- Lotnik spadł obok naszego pola - relacjonuje Marianna Marusarz z domu Kąś. - Ojciec podbiegł do niego i na migi próbował powiedzieć, by nie szedł w kierunku wschodnim, gdyż tam jest granica. Kazał mu się położyć twarzą do ziemi i nakrył świeżo skoszoną koniczyną. Niestety, nie ukrył spadochronu. Pobiegł do domu, zaprzągł konia, a wracając zauważył patrole niemieckie, które przekroczyły granicę i znalazły spadochron. Przeczesali okoliczne pola, lecz nic nie znaleźli. Lotnik ostatecznie został przewieziony do stajni Karola Kąsia wozem, pod stertą naci. Tam przebrał się w cywilne spodnie i góralską koszulę. Gospodarze do dziś przechowują włoskie liry pozostawione przez lotnika oraz jego... spodnie. - Jako dzieci odwracałyśmy je na lewą stronę i przebierałyśmy się za diabła. Miały one bardzo miły w dotyku kożuszek... W Piekielniku wylądował jeszcze jeden Amerykanin. Został on zatrzymany przez słowackich żandarmów, którzy ukryli go przed Niemcami. Później żandarm nazwiskiem Polak oraz poproszony na tłumacza Wincenty Siodlak odprowadzili lotników do partyzantów.

Andrzej Grelak z Jabłonki wspomina, że wraz z Alojzym Smutkiem i Karolem Świątkiem w lesie na torfowisku natrafił na Augusta Kroschewskiego. Lotnik miał zwichniętą nogę i górale zabrali go do domu. - Dopiero byliśmy w strachu, gdy około północy do sąsiada przyjechały niemieckie samochody. Ale było cicho, nic się nie działo - wspomina Grelak. Później udało się sprowadzić słowackiego lekarza. Pewnego wieczoru do domu Grelaków przyszli dwaj partyzanci, którzy zabrali pistolet, kombinezon i buty Amerykanina. - I lotnik został w gaciach - dodaje Grelak. Kroschewski pozostał u Grelaków przez trzy i pół tygodnia. Partyzanci zabrali go, gdy wyleczył nogę. Richarda Hanslera znalazł Alojzy Machaj z braćmi Józefem i Karolem. Przyprowadzili go do domu Buławskich w Jabłonce, gdyż Karol Zachora Buławski znał angielski. Uratowało się sześciu lotników. Jeden z nich, z pochodzenia Czech, został przez kurierów Erwina Paśśa i Alojzego Smutka odprowadzony w rodzinne strony. Czterech pozostałych partyzantów oddziału „Limba” zaprowadzili na Stare Wierchy, gdzie stacjonował oddział mjra Andrzeja Stobrawy ps. Borowy. Kroschewski dołączył do kolegów po miesiącu.

U Sowietów pod ścianą

Andrzej Wojdyła ps. Felek po wojnie odwiedził jednego z uratowanych lotników. - Gordona W. Sternbecka. - Opowiadał, że cała piątka powróciła do kraju po dziewięciu miesiącach tułaczki - opowiada Wojdyła. - Kończyły się działania wojenne, więc zeszli z gór i poddali się wojskom radzieckim. Sowieci odwieźli ich do Lwowa, tam postawili pod mur do odstrzału. Jednak w końcu trafili do Kijowa. Tam Rosjanie rozebrali wszystkich do naga, szukając pod pachą wytatuowanej swastyki hitlerowskiej. Zamiast tego znaleźli „nieśmiertelnik” z metryką urodzenia i pochodzenia. Wtedy dopiero uwierzyli i oddali ich ambasadzie amerykańskiej w Odessie. Pozostali czterej lotnicy nie mieli szczęścili. Trzej spadli na torfowiska w pobliżu Czarnego Dunajca, czwarty miał wylądować niedaleko rozbitej maszyny. Wszystkich pojmało gestapo. Nieznane są ich losy. Prawdopodobnie trafili do zakopiańskiej katowni „Palace”, gdzie zostali rozstrzelani. Są też niepotwierdzone relacje mówiące, że zostali rozstrzelani w Kościelisku podczas markowanej próby ucieczki. Czy uda się dotrzeć do świadków, którzy mogliby powiedzieć coś o zaginionych Amerykanach? Czy jest jeszcze ktoś, kto może rzucić światło na losy amerykańskich lotników? Robert Kowalski i Marek Wielgus nie tracą nadziei, że zagadkę uda się rozwikłać do końca. Dla historii, ale również dla rodzin lotników, które chciałyby uczcić prochy swoich bliskich, gdziekolwiek one są.

„Latająca Forteca” nr 44-6412 z 5 Skrzydła Bombowego 483 Grupy Bombowej, 13 września 1944, w drodze powrotnej po bombardowaniu fabryki chemicznej w Blachowni Śląskiej, zostaje zestrzelona nad Orawą. Rozbija się o nasyp kolejowy w Podczerwonem.
Ocaleli:
Everett J. Robson - wylądował w okolicy Piekielnika. Znaleziony przez Karola Kąsia.
August Kroschewski, Polak z pochodzenia, znaleziony przez Andrzeja Grelaka, Alojzego Smutka i Karola Świątka. Podczas lądowania doznaje zwichnięcia nogi. Pozostaje przez trzy i pół tygodnia u Grylaków w Jabłonce.
Richard L. Hansler znaleziony przez braci Alojzego, Józefa i Karola Machajów. Ukrywa się w domu Buławskich w Jabłonce, gdzie Karol Zachora Buławski służy jako tłumacz.
Sierż. Harold E. Beam
Sierż. Gordon W Sternbeck
Wszyscy zostają przez żołnierzy oddziału Limba AK, dowodzonego przez Andrzeja Jazowskiego ps. „Jurek”, doprowadzeni na Stare Wierchy, gdzie stacjonuje osiemdziesięcioosobowy oddział mjra Andrzeja Stobrawy ps. Borowy. Po wojnie oddali się w ręce Sowietów, więzieni we Lwowie i Kijowie ostatecznie trafiają do ambasady amerykańskiej w Odessie. Dziewięć miesięcy po wojnie wracają do Stanów Zjednoczonych;
Sierż. Alois Suhling, z pochodzenia Czech - został przez kurierów Erwina Paśśa i Alojzego Smutka przeprowadzony do rodzinnych stron.
Ktokolwiek widział...
Van Oostrom, Stock, Nance, Barry - zatrzymani przez Niemców, prawdopodobnie trafili do zakopiańskiej „Palace”. Ślad po nich zaginął.

Józef Figura
Tygodnik Podhalański 50/2001 

Kup e-wydanie Tygodnika Podhalańskiego.

Reklama
Komentarze Facebook
Dodaj komentarz
Wysłanie komentarza oznacza akceptację regulaminu komentowania na łamach 24tp.pl
Truteń 2020-10-28 10:20:05
Artykuł sprzed prawie 20 lat wiec przydałoby się jakieś uzupełnienie. Czy badacze do czegoś nowego dotarli?
Kolarz 2020-10-27 17:44:46
Przy ścieżce rowerowej na wysokości miejscowości Koniówka w miejscu rozbicia się samolotu znajduje się tablica informująca o tym zdarzeniu.
pasjonat-amator 2020-10-27 15:19:49
Naprawdę ciekawy materiał, po to aby dotarł do szerszego grona można go nieco streścić, są w nim niepotrzebne powtórzenia, ale ogólnie szacun!
  • NIERUCHOMOŚCI | wynajem
    Wynajmę NA DŁUŻEJ MIESZKANIE 2 pok. ul. Kościelna: 1 800 + opłaty, tel. 604 432 303
  • NIERUCHOMOŚCI | sprzedaż
    Działka budowlana w Brzegach -1650m2 sprzedam tel 660797241b12.pl.
  • SPRZEDAŻ | różne
    Sprzedam NOWE KILIMY RĘCZNIE TKANE (z owczej wełny). Wzory: jarzębina i parzenica (60/80), krokusy. GOBELIN - pejzaż zimowy - (145/80). TORBY JUHASKIE. CHODNIKI TKANE NA KROŚNIE. Tel. 793 887 893
  • SPRZEDAŻ | maszyny, narzędzia
    Sprzedam: PŁUG KONNY jednoskibowy, tel. 793 887 893
  • PRACA | dam
    PRACA PRZY WYCIĄGU NARCIARSKIM I SNOWTUBINGU NA GUBAŁÓWCE - 692 624 359.
  • NIERUCHOMOŚCI | sprzedaż
    MIESZKANIE 40 m2 - Kraków, ul. Petrażyckiego. 531034344.
  • MOTORYZACJA | sprzedaż
    MAZDA 5, serwisowane, zadbane, garażowane, r. 2008, diesel, stan bdb, oryginalna nawigacja z dotykowym ekranem, 2 komplety felg aluminiowych z oponami lato/zima, full opcja, 15.000 ZŁ - Tel. 888 223 761.
  • NIERUCHOMOŚCI | kupno
    Kupię DOM DREWNIANY, ew. MIESZKANIE, GOTÓWKA, tel. 793891486
  • PRACA | dam
    Zatrudnię ASYSTENTKĘ STOMATOLOGICZNĄ/HIGIENISTKĘ - Zakopane - 604 232 488.
  • USŁUGI | inne
    WYCINKA, PRZYCINKA DRZEW W TRUDNYCH WARUNKACH - 691 317 098.
  • USŁUGI | budowlane
    Tynki maszynowe cementowo-wapienne, gipsowe. Atrakcyjna cena. 669790376
    Tel.: 669790376
  • NIERUCHOMOŚCI | pośrednictwo
    Obsługa domków i apartamentów. 788 633 633, www.zarzadzanieapartamentami.info
    WWW: www.zarzadzanieapartamentami.info
  • PRACA | dam
    NORWEGIA - BUDOWLAŃCY. Zatrudnimy: POMOCNIKÓW oraz tynkarzy, stolarzy, malarzy, dekarzy. Języki obce NIE wymagane - w firmie pracują tylko pracownicy z Podhala. Praca całoroczna. Zjazdy do kraju (samolot) wg. własnego uznania ~ co 2-3 tyg. Zarobki od 15 do 25 Euro/godz. Zapewniamy mieszkanie. Zapraszamy! Tel. 667 602 602 Tel.
  • PRACA | dam
    Szukamy pracowników na stanowisko kelnera/kelnerki do restauracji w Zakopanem 512351742 Tel.
  • PRACA | dam
    Szukamy pracowników na stanowisko pomocy kuchennej do restauracji w Zakopanem 512351742 Tel.
  • PRACA | dam
    Szukamy pracownika na stanowisko kucharza do restauracji w Zakopanem 512351742 Tel.
2020-11-26 22:00 Zakopiańscy radni z apelem do rządu 5 2020-11-26 21:40 Pandemia gniecie, władza wysysa 2020-11-26 21:15 Protest w Czarnym Dunajcu 3 2020-11-26 20:45 Konopie z automatu (WIDEO) 1 2020-11-26 20:32 Największy w karierze sukces Maryny Gąsienicy Daniel 2020-11-26 20:16 Stary Stylchyn umiera, nowy rośnie 2020-11-26 19:44 Pierwsze nakrętki powędrowały do Zosi 2020-11-26 19:30 Podhale na biomasę i nie tylko - rusza wielki projekt ekologiczny 2020-11-26 19:19 I wszystko jasne. Ferie będą wyglądać właśnie tak (WIDEO) 3 2020-11-26 19:15 Mamy dla Was piękny kalendarz na 2021 rok 1 2020-11-26 19:04 Niezły model 2020-11-26 19:00 Nocne piractwo 6 2020-11-26 18:41 Tak pięknie było dziś w Tatrach, ale weekend zapowiada się pochmurnie (WIDEO) 2020-11-26 18:41 Przygotowania do zimy 2020-11-26 18:15 68 lat temu powstała Grupa Beskidzka GOPR 2020-11-26 17:56 Życie pracownika socjalnego 2020-11-26 17:30 Robota pali się w rękach 2020-11-26 16:45 Z jaką prędkością jedziesz? 10 2020-11-26 16:20 Ponad 20 stopni różnicy 2020-11-26 16:01 Jesień w Mieście, czyli liściasty problem 2020-11-26 15:20 Śmieci w kuluarach 1 2020-11-26 14:48 Bardzo śliskie chodniki na Al. Przewodników Tatrzańskich 5 2020-11-26 14:10 Na stokach w Białce już biało 2 2020-11-26 13:28 Policja najpierw stawia zarzuty dziennikarce, teraz się z nich wycofuje 5 2020-11-26 12:39 Więcej nowych zakażeń koronawirusem, ale więcej wykonanych testów 2020-11-26 12:06 Trwa sesja zakopiańskiej rady miasta w formie online (AKTUALIZACJA) 1 2020-11-26 12:02 Wieczorny wypadek w Rdzawce 1 2020-11-26 11:28 Rośnie liczba zakażonych koronawirusem w Polsce. Na Podhalu 34 przypadki 2020-11-26 10:00 Moja Polonia Nova 2020-11-26 09:01 Konkursy na rodzinną kolędę i dekoracje choinkowe 2020-11-26 08:01 Pozbądź się folii 2 2020-11-26 07:00 Katastrofa 21 2020-11-26 07:00 Black Weekend w Mountain Shop w Kościelisku 2020-11-25 22:00 Apel Związku Podhalan dotyczący rodziny i obrony życia 10 2020-11-25 21:20 Biuro obsługi mieszkańców otwarte krócej 2020-11-25 20:41 Był też idolem wielu piłkarzy i fanów piłki nożnej na Podhalu 2020-11-25 20:34 Zakopane wśród miast, w których żyje się najlepiej 12 2020-11-25 19:44 Krew prezentem dla chorych dzieci 2020-11-25 18:53 Pogrzeb wybitnego narciarza w poniedziałek 2020-11-25 18:06 Ma być zielono 5 2020-11-25 17:18 Ministrze, pomóż 4 2020-11-25 16:31 Taka warstwa smogu nad Zakopanem (WIDEO) 3 2020-11-25 15:45 Czy rząd podjął dobrą decyzję w sprawie ferii? (SONDA) 27 2020-11-25 15:00 Minister zdrowia: Ferie spędzimy w domu, nie będzie ich rozłożenia 37 2020-11-25 14:31 Zamknięte stragany i pustki pod skocznią w Zakopanem. Gdzie są turyści? 20 2020-11-25 13:45 Dziś mamy piękny, ale chłodny dzień (WIDEO) 2020-11-25 13:22 Niezwykły koncert w Operze Krakowskiej (online) 2020-11-25 13:00 Podwyżki w dobie widma kryzysu 2 2020-11-25 12:14 W Zakopanem minus 6, W Tatrach plus 5 2020-11-25 11:28 Zamknięta część ulicy Tetmajera 1
NAJPOPULARNIEJSZE ARTYKUŁY
NAJCZĘŚCIEJ KOMENTOWANE
OSTATNIE KOMENTARZE
2020-11-27 00:13 1. Kluczowe zdanie z całej szopki: "Planowana inwestycja nie była konsultowana społecznie z mieszkańcami, a będzie znacząco oddziaływać na nasze zdrowie i życie, oraz będzie rzutować na przyszłość naszą i naszych dzieci." O ironio losu. Widać ekologiczny "smród" z PSZOK jest dla mieszkańców bardziej szkodliwy niż rakotwórczy syf z palonych przez nich śmieci. Oczywiście, planowana inwestycja, będzie ZNACZĄCO oddziaływać na ZDROWIE i ZYCIE mieszkańców, co w efekcie wpłynie na mniejszą ilość zachorowań na raka i inne choroby dróg oddechowych i alergie. Wpłynie ZNACZĄCO POZYTYWNIE. Gdybyście naprawdę dbali o zdrowie, życie, przyszłość Waszych dzieci to powinniście sami walczyć o utworzenie takiego zakładu i nie palić śmieciami w piecu. Obłuda! "Wchodzące w skład smogu związki chemiczne, pyły i znaczna wilgotność stanowią zagrożenie dla zdrowia człowieka. Są czynnikami alergizującymi i mogą wywołać astmę oraz jej napady, a także powodować zaostrzenie przewlekłego zapalenia oskrzeli, niewydolność oddechową lub paraliż układu krwionośnego. Smog powoduje także zmniejszenie masy urodzeniowej noworodka, zwiększa zapadalność na nowotwory oraz przewlekłą obturacyjną chorobę płuc (POChP), jak i zwiększa prawdopodobieństwo wystąpienia astmy u dzieci. W wyniku badań stwierdzono, że 15% wszystkich epizodów objawów astmy można przypisać zanieczyszczeniu powietrza. Związek następuje także w przypadku chorób niedokrwiennych serca u osób starszych. W 2013 roku WHO zaliczyła pyły zawieszone do kancerogenów, uznając, że mają one zauważalny i dobrze udowodniony wpływ na zwiększenie zachorowalności na raka płuc. Według szacunków WHO w objętym badaniami 2010 roku z powodu raka płuc spowodowanego zanieczyszczeniem powietrza zmarło na świecie 230 tys. osób" 2020-11-27 00:08 2. @ella W lecie nikt tetów nie sprawdzał BYŁO ROZLUŹNIENIE i co i wbrew strachom epidemiia nie rozwijała sie . Zatem obostrzenie NIC NIE DAJĄ WŁACZ LOGICZNE MYŚLENIE 2020-11-26 22:52 3. jaka zmniejszona liczba zakazen! o czym oni mowią?! 2020-11-26 22:44 4. Jest światło w tunelu. Niemcy zamykają wyciagi i hotele a Kaczyński zawsze robi na złość Merkel, to otworzy :) Ps Tak serio ciężkie czasy idą.. A dla malkontentów raj, zero korków i turystów Zdrowia.. 2020-11-26 22:26 5. Apel do ceprów. Zbojkotujmy zimowy wyjazd do Zakopanego, Podhala i Pienin. Niech górale przestaną nas "rżnąć" na cenach. 2020-11-26 22:22 6. Nie oszukujmy się, w lecie nie obowiązywały żadne zasady reżimu sanitarnego, nikt tego nie kontrolował. Już widzę jak wynajmujący apartamenty i prywatne kwatery sprawdzają wyniki testu. Błagam, nie rozśmieszajcie mnie. 2020-11-26 22:22 7. PSZOK to nie wysypisko śmieci Panie Bukowski. Niech Pan nie wprowadza w błąd mieszkańców Dunajca. Ultranowoczesny PSZOK musi kosztować i znając zaradność wójta zaraz znajdzie na to dofinansowanie. 2020-11-26 22:00 8. Panie Bukowski wytłumacz Pan mieszkańcom jak będą musieli wozić gabaryty np do Czerwiennego zimą, jakie to będą koszty i kto za to zapłaci. Po drugie jak będą musieli zapłacić za śmieci po 40 zł od osoby to kto poniesie koszty. Tu nie chodzi o mieszkańców ale o własną kampanię i oddalenie PSZOK od siebie. 2020-11-26 21:35 9. Art. 91. KW Kto zanieczyszcza drogę publiczną lub na tej drodze pozostawia pojazd lub inny przedmiot albo zwierzę w okolicznościach, w których może to spowodować niebezpieczeństwo lub stanowić utrudnienie w ruchu drogowym, podlega karze grzywny do 1.500 złotych albo karze nagany. 2020-11-26 21:30 10. Progi są instalowane dlatego że baranom się śpieszy i mają ograniczenia prędkości w głębokim poważaniu. Pogratulujcie sobie sukcesu i oby tak dalej. Może doczekamy czasów gdy przed każdym przejściem będzie garb. Na niepałnosrawnych intelektualnie nie ma innego sposobu.
2020-11-22 13:52 1. Turystka tak jak ty swojej dewocji...? tak pytam.... 2020-11-19 15:00 2. Tygodnik poświęca zbyt wiele uwagi temu tak zwanemu strajkowi. Policja powinna była niezwłocznie odblokować skrzyżowanie, używając w razie potrzeby środków przymusu bezpośredniego. To skrzyżowanie zbyt ważne dla bezpieczeństwa mieszkańców Zakopanego aby pozwalać na lewackie ekscesy. Wszyscy uczestnicy nielegalnego zbiegowiska powinni zostać wylegitymowani, a odpowiednie wnioski należało skierować do sanepidu. 2020-11-17 04:55 3. DEMON stracja 2020-11-15 21:40 4. a moja Zoha jak jej nie grzmotnę z rana,to cały dzień chodzi wściekła.Może to i tym z tymi piorunami na gębach by sie to spodobało? I przestały by latać po ulicach i przeklinać. 2020-11-14 23:03 5. Organizatorka zakopiańskich protestów chwali się w wywiadach, że dokonała aborcji. Ot karierę zrobiła w zepsutej warszawce. Teraz choćby darła się z całych sił, sumienia nie zagłuszy. 2020-11-14 16:09 6. do protestujacych "kobiet"- urodzenie zdrowego dziecka nie gwarantuje jego zdrowia i pełnosprawnosci , nie ma gwarancji ze po dziecko mając pół roku/rok/parę lat nie dowie sie że ma wady gentyczne, nieuleczalna chorobę, etc. Bezlitosne jest więc to strajkowanie a raczej błaznowanie na skrzyzowaniu ulic ze chore dzieci maja isc do piachu .... 2020-11-12 20:02 7. Do Tadeo Tak właśnie jest górale i nie tylko biją swoje kobiety. Żeby nie było, że tylko podhale jest takie. Władza w zakopanem nie chce zaś wprowadzić ustawy o przeciwdziałaniu przemocy w rodzinie - czyli władza wybrana przez ten lud jest za przemocą w rodzinie. To takie proste. 2020-11-12 15:24 8. Idom se owiecki, idom se barany, idzie se za nimi juhas porubany. Porubano głowa, porubane plecy.Kaz go porubali? - Przi dziewcynie w nocy! Owiecki, owiecki, nie syćkie som moje, przydzie św. Marcin , kozdy biere swoje. Te moje owiecki pieknie sie mi rojom, z wiyrska ku dolinie, bo sie zimy bojom. Hej! 2020-11-11 02:35 9. Nie do wiary! Jasiek Bułecka tyz zgłupioł, cy jako? 2020-11-10 20:04 10. Wreszcie można oko zatrzymać dłużej, dzięki. A Zespołowi życzymy dalszych sukcesów!
WARUNKI W GÓRACH
POGODA W WYBRANYCH MIASTACH REGIONU
Reklama
Polecamy

Pożegnania

Bojcorka

Album TP

FILMY TP