WŁODEK IN MEMORIAM

     Jak zapamiętam Włodka? Po pierwsze jako człowieka niezwykle pozytywnego i pogodnego. Na drugiego człowieka reagował z uśmiechem i otwartością. Uśmiechał się, machał z daleka, podawał tę swoją wielką łapę, pytał, gadał… Nie przypominam sobie, by kiedykolwiek typowo po polsku marudził, krzywił się, mówił, że stara bieda. Pamiętam, że się uśmiechał, promieniał żywotnością, często wręcz entuzjazmem.
     Po drugie jako człowieka pełnego i spełnionego. Uwielbiałem z nim rozmawiać, choć często się z nim nie zgadzałem w kluczowych sprawach. Był zapalonym polemistą, lubił słowną szermierkę, lubił starcie na argumenty, choć bywał uparty. Miał niezwykle szerokie horyzonty. Tym różnił się od wielu tzw. ludzi gór. Wachlarz jego lektur był imponujący – od fizyki i filozofii przyrody, przez politykę i historię, po klasyczną powieść. Bardzo lubił muzykę, nieco o tym napisał, dużo o tym mówił. Pamiętam jak ucieszył się jakiś czas temu z kwartetów smyczkowych Bartoka i płyty, którą udało mi się dla niego zdobyć z Sonatą Kreutzerowską Beethovena w transkrypcji na wiolonczelę i fortepian z Ivanem Monighettim. Był pasjonatem sportu i zapalonym kibicem. Miał wiele zainteresowań.
     Tak sam o nich pisał: „Tatry, polityka, muzyka, fizyka, kobiety. Po Tatrach – wspinać się. Muzyki – słuchać. O fizyce – czytać i myśleć. Z kobietami – kochać się lub chociaż tylko je oglądać. Natomiast ględzić, dyskutować, najbardziej lubię o polityce.” I dyskutował – z zapałem, emocjonalnie, namiętnie. Miał własne, oryginalne, niepopularne poglądy. Lewicowe, momentami wręcz lewackie. Antyklerykalne. Myślał pod prąd obowiązujących narracji, myślał odważnie, czasem – dla wielu – obrazoburczo. Często się z nim nie zgadzałem i chodziło o kwestie fundamentalne. Ale rozmawialiśmy. Radykalnie czasami odmienne poglądy nie przeszkadzały nam w tym, żeby się spotykać, rozmawiać, spierać. Jakież to rzadkie w czasach gdy ludzie z przeciwstawnych obozów politycznych i mentalnych odnoszą się do siebie wrogo i mijają w milczeniu i gniewie, obrzucają epitetami.
     Pamiętam jak mocno dotknęła Go śmierć Vlada Tatarki. Prosiłem Go wówczas o kilka słów komentarza, wspomnienia, bo Tatarka był mu chyba ideowo w Tatrach najbliższy. Napisał później – już ponad dziesięć lat temu: „Prawidłowość to oczywista: im człowiek starszy, tym częściej bywa na pogrzebach, tym częściej odchodzą ludzie z jego pokolenia, przyjaciele, znajomi, współpracownicy. Ostatni okres był dla mnie pod tym względem wyjątkowo intensywny. Odeszli Paryscy, Stefan Chałubiński, Arno Puškaš, Arek Józkowy, Rafał Mikiewicz, Bartek, Maja, wreszcie Vlado Tatarka. Jest tez oczywiste, że najbardziej przejmujące są nagłe i niespodziewane odejścia bliskich ludzi w sile wieku i w pełnym zdrowiu. Dlatego najmocniej przezywałem śmierć Janusza Kubicy w 1994 roku i Vlada Tatarki.”
     Boże mój, można by powtórzyć włodkowe słowa dziś, bo to znowu bardzo intensywny pod tym względem okres, intensywny rok: Maciek Berbeka, Peter šperka, Artur Hajzer, a nieco wcześniej Dybel i Piotrek i Kuba i Jejo i inni. A teraz Włodek. Wiem, miał już 74 lata, ale nie znam żadnego człowieka w jego wieku będącego w takiej olimpijskiej formie zarówno ciała jak i umysłu. Włodek był fenomenem. Pewnie dlatego myśleliśmy, że jest nieśmiertelny. O WHP pisał i mówił „Mistrz”. Choć nie zawsze się z nim zgadzał, a czasem był z nim wręcz w konflikcie. O Włodku już za życia mówiliśmy „Mistrz” – traktował to z dystansem. Po Paryskim odziedziczył rolę głównego specjalisty od tatrzańskiej topografii. I odziedziczył też to zaszczytne miano. Większość aktywnych przewodników tatrzańskich, to jego uczniowie.
     W swojej książce „Góral z Wilna” wydanej w 2002 roku napisał: „Trzeba się powoli szykować. Coraz częściej o tym myślę. Poza kresem naturalnym – oby nie – wybieram między dwoma sposobami zejścia z własnego wyboru: skok lub otrucie się w tajemnym zakątku. W obu wypadkach – truchło nie do znalezienia. W razie zejścia tradycyjnego: spalenie i rozrzucenie z … (to będzie wiedziała tylko Ania). Absolutnie żadne pogrzeby. Stypa i owszem. Ale pod solidnym rauszem i na wesoło. Najbliżsi znają moje upodobania: dobre piwa (Kaper, Palm, Amsterdam forte) i gustowne whisky (Chivas Regal, Ballantines, Passport Scotch). Z humorem i bez szop. Z muzyką klezmerską (płyta nr 2 z Itzhakiem Perlmanem, utwory 13, 16, 17, 18), rosyjską (może być chwilka smutku, XIV Symfonia Szostakowicza; Red Army Choir, numerki 1, 2, 5, 17), dla wspomnienia Ojczulka – Melodie Cygańskie Sarasatego”.
     Mam nadzieję, że ci, którzy wykonywać będą jego ostatnią wolę, uszanują ją. Mam nadzieję, że jego archiwum przetrwa i nie zostanie rozproszone. Mam nadzieję, że ostatni przygotowywany przez Niego tomik „Przewodnika szczegółowego po Tatrach”, poświęcony Głównej Grani Tatr, w jakiejś formie się ukaże. Może ktoś będzie musiał go dokończyć, może nastąpi symboliczna kontynuacja pracy nad opisem Tatr. Może uda się zebrać w jednym tomie jego publicystyczne teksty i najlepsze zdjęcia.
     Pozostanie nam na półce tych prawie dwadzieścia tomików i „Góral z Wilna”. Pozostanie pamięć – Twojego uśmiechu, tubalnego głosu, charakterystycznego kroku, mocnego uścisku dłoni. Mówiłeś, że nie wierzysz w Boga, że po tamtej stronie nie ma już nic. Ale wiesz, że ja myślę inaczej. I wierzę, że jeszcze tam się spotkamy. Że powitali Cię tam na niebieskiej grani Maciek i Peter i Vlado. Żegnaj Włodku.