Nie damy się wygonić z ziemi naszych ojców (WIDEO)

Trwają prace nad studium zagospodarowania przestrzennego w Waksmundzie, które będzie podstawą do stworzenia planu. Największe emocje wśród mieszkańców wywołują okolice Wielkiej Góry - obszar nad Waksmundem, sąsiadujący z otuliną Gorczańskiego Parku Narodowego, na granicy z Nowym Targiem.

Właściciele działek składają od kilku lat wnioski o poszerzenie terenów budowlanych, czemu - jak twierdzą - sprzeciwia się Regionalna Dyrekcja Ochrony Środowiska i Gorczański Park Narodowy. Słyszą, że jest to teren atrakcyjny przyrodniczo, przebiega tamtędy korytarz ekologiczny.

- Jest tam już osiem domów, których właściciele uzyskali zgodę GPN-u przy staraniach się o warunki zabudowy. Ich sąsiedzi już takiej możliwości mogą nie mieć. To jakiś paradoks. Na podstawie tych samych przepisów obywatele traktowani są inaczej - podkreśla Marcin Kolasa, dziś prezes Bramy Gorce, jeszcze niedawno wicewójt w gminie Nowy Targ.

- Z centrum miejscowości „wyganiają” nas Wody Polskie, wprowadzając tereny zalewowe, z innych obszarów instytucje ochrony środowiska. Gdzie mamy się budować? - pyta Paweł Waksmundzki, radny powiatowy, który wspólnie Marcinem Kolasą napisał petycję w sprawie poszerzenia terenów budowlanych. W niedzielę po każdej z mszy mieszkańcy mieli możliwość podpisania się pod dokumentem.

Osiem kilometrów od parku

- Mówimy o terenach pod zabudowę mieszkaniową i rekreacyjną, położonych około ośmiu kilometrów od granicy GPN. To  kilkanaście hektarów atrakcyjnego terenu, w miejscu którego dotyczy już proces urbanizacyjny, a my możemy go być pozbawieni. - podkreśla Paweł Waksmundzki. - Nie jesteśmy w stanie zrozumieć oporu GPN i RDOŚ. Rozmawiamy przecież o poszerzeniu terenów umożliwiających zabudowę jednorodzinną i rekreacyjną, nie żadną zabudowę przemysłową czy inną o szczególnie wielkim stopniu uciążliwości, inwazyjności czy niebezpieczną dla terenów sąsiednich - mówi w rozmowie z dziennikarzem Paweł Wakmsundzki.

Przypomina, że chodzi o przestrzeń ograniczoną od strony południowej istniejącym już planem i studium, które dopuszczają zabudowę, zaś od strony północnej istniejącymi już domami. - Powstanie tych budynków najbardziej wysuniętych na północ opiniował pozytywnie dyrektor GPN. Jest doprowadzona infrastruktura drogowa - asfalt, jest doprowadzony prąd. Dziwi zatem dzisiaj wyrażany sprzeciw co do poszerzenia terenów budowlanych, skoro wcześniej indywidualne inwestycje zostały uzgodnione pozytywnie - podkreśla radny.

Nie damy się wygonić

Waksmundzki zauważa, że te pozytywne uzgodnienia świadczą o tym, że brak jest przepisów prawa, które obligowałyby w tym miejscu do kategorycznego zakazu zabudowy. Przypomina też, że po długiej batalii w RDOŚ, urzędowi gminy Nowy Targ udało się uzyskać wstępne uzgodnienie na włączenie do terenów przeznaczonych pod zabudowę wąskiego pasa gruntów przylegających bezpośrednio do drogi asfaltowej.

- To tylko kilka procent gruntów objętych wnioskiem. To kolejny przejaw niekonsekwencji. Dlaczego nieruchomość, położona przy drodze bezpośrednio, ma mieć możliwość inwestycyjnego wykorzystania, a nieruchomość sąsiednia, lokalizowana kilkanaście metrów od tej drogi, już nie? - pyta. - My tego tematu nie odpuścimy - zapowiada.

Miejscowy Plan Zagospodarowania Przestrzennego w tym miejscu - według mieszkańców - stworzy możliwość zainwestowania mieszkaniowego i rekreacyjnego. - Dzięki Centrum Przyrodniczemu Brama w Gorce, potencjał naszej miejscowości wzrósł bardzo. Chcemy stworzyć dla mieszkańców warunki, by potencjał ten mieszkańcy mogli wykorzystywać - tłumaczy radny powiatowy. Przypomina, że w ubiegłym roku dzięki Bramie w Gorce, Waksmund odwiedziło 100 tys. gości.

- Chcemy to robić w cywilizowany sposób - na warunkach określanych w takich dokumentach, jak Miejscowy Plan Zagospodarowania Przestrzennego, by uniknąć tego, co możemy obserwować w innych miejscach na Podhalu - bezładnego i chaotycznego budownictwa, najczęściej w warunkach samowoli budowlanej - podkreśla Paweł Waksmundzki.

To natura jest atrakcją Waksmundu

Ada Słodkowska-Łabuzek, rzecznik prasowa Regionalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska w Krakowie, przypomina, że teren objęty zmianą studium znajduje się w granicach oraz w sąsiedztwie obszarów chronionych na mocy ustawy o ochronie przyrody (tj. granicach Południowomałopolskiego Obszaru Chronionego Krajobrazu oraz otuliny Gorczańskiego Parku Narodowego), w tym obszaru Natura 2000 Górny Dunajec PLH120086.

"Cechują go wysokie walory krajobrazowe i widokowe, położenie w terenach biologicznie czynnych - rolniczych (zabudowa tylko w południowo-wschodnim fragmencie, w oddaleniu od terenów zwartej zabudowy mieszkaniowej), położenie w zasięgu korytarzy migracji zwierząt, przepływające potoki wraz ze strefami biologicznymi oraz konfiguracja terenu - duży spadek obszaru. Ponadto w analizowanym obszarze brak jest wyposażenia w pełną infrastrukturę techniczną, w szczególności w zakresie kanalizacji sanitarnej. Problematyczną kwestię stanowią również istotne rezerwy terenów budowlanych w gminie (także w miejscowości Waksmund) do tej pory niewykorzystane" - argumentuje rzecznik RDOŚ.

Podkreśla, że wymienione walory powodują, że Regionalna Dyrekcja stoi na stanowisku zachowania terenów naturalnych, otwartych i kieruje się zasadą zrównoważonego rozwoju. Przypomina też, że ochrona miejsc cennych przyrodniczo w konsekwencji wpływa na atrakcyjność całej gminy.

 Nic nie jest jeszcze przesądzone

Janusz Tomasiewicz, dyrektor Gorczańskiego Parku Narodowego, jest nieco zdziwiony pretensjami mieszkańców i podejmowanymi działaniami. Uściśla, że w ostatnich dniach maja minionego roku do Gorczańskiego Parku Narodowego wpłynął projekt zmiany studium. Obejmował środkową i górną część Wielkiej Góry nad Waksmundem i przewidywał wyznaczenie nowych terenów zabudowy mieszkaniowo-usługowej - na powierzchni 6,6 ha, głównie wzdłuż drogi prowadzącej grzbietem w kierunku przełęczy Czarnotówka, a także wyznaczenie ok. 10 ha terenów pod zabudowę letniskową, znajdujących się w części graniczącej z miastem Nowy Targ.

- Faktycznie, Park odmówił uzgodnienia włączenia tak znacznej powierzchni, głównie pod zabudowę letniskową, wskazując, iż uzgodnieniu pozytywnemu mógłby podlegać teren o powierzchni 2,64 ha, obejmujący poszerzenie terenów już zabudowanych w środkowej i górnej części grzbietu - mówi. Podkreśla, że na wydane postanowienie nie wpłynęło zażalenie do II instancji. Zaznacza, że lokalizacja tego terenu i areał jest zdecydowanie inny niż w ostatnio prezentowanym nagraniu z udziałem radnych z Waksmundu.

Początkiem sierpnia minionego roku odbyła się rozmowa z Janem Smarduchem, wójtem gminy Nowy Targ, przy udziale pracownika zajmującego się zagospodarowaniem przestrzennym. - Przedstawione zostały wówczas dążenia, oczekiwania odnośnie zagospodarowania terenu środkowej i górnej części Wielkiej Góry. Dyskutowano nad nimi, swe uzasadnienie do stanowiska prezentowanego w postanowieniu przedstawił także Park. Nic nie jest jeszcze przesądzone, a temat jest otwarty i można dalej nad nim dyskutować, zmierzać do konsensusu - podkreśla Janusz Tomasiewicz.

Przypomina jednocześnie, że w dolnej części Wielkiej Góry, głównie wydłuż drogi biegnącej grzbietem obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego i znaczna część terenów leżących w tej części jest przewidzianych pod zabudowę. Inne, położone powyżej, znajdujące się wzdłuż wspomnianej drogi, są zabudowywane w oparciu o uzyskiwane warunki zabudowy - uzgadniane z Parkiem - jak podkreśla dyrektor - pozytywnie.

Coś za coś

Jednocześnie Tomasiewicz przypomina, że GPN od kilku lat dąży do włączenia w swe granice 16 hektarów, które Park kupił na własność w 2009-2010 r. To grunty na północnym i północno-wschodnim stoku Turbacza, łącznie z samym szczytem. Zgodnie z wymogami ustawy o ochronie przyrody, aby dokonać powiększenia parku narodowego o jakiekolwiek tereny, wymagane jest pozytywne uzgodnienie z miejscową radą gminy. Dyrektor dwukrotnie przedkładał Radzie Gminy Nowy Targ projekt powiększenia Parku o teren wcześniej nabyty.

- W 2017 r. wystąpiliśmy o uzgodnienie w sprawie włączenia terenów zakupionych w otoczeniu Turbacza. Niestety, nie otrzymaliśmy pozytywnego uzgodnienia, a uzasadnienie stanowiska nie było merytoryczne. W 2022 r. wystąpiliśmy ponownie. Otrzymaliśmy wtedy negatywną odpowiedź, bez merytorycznego uzasadnienia - przypomina dyrektor.

Mimo że zakupione przez Park tereny znajdują się w obrębie katastralnym Obidowej, języczkiem u wagi był sprzeciw społeczności Waksmundu dla włączenia tych 16 hektarów do Parku.

- Mamy świadomość, że jest tendencja do zabudowy terenów Wielkiej Góry. Na kilku działkach przy drodze już stoją budynki. Mam nadzieję, że uda się wypracować logiczne poszerzenie terenów pod zabudowę. Jestem gotowy do rozmów w tym temacie, ale też chcielibyśmy przy okazji zamknąć pozytywnie sprawę powiększenia Parku o 16 hektarów na północnych skłonach Turbacza - podkreśla dyr. Janusz Tomasiewicz. - Każdy dąży do swojego - dodaje.

Gmina murem za mieszkańcami

- Nie zgadzamy się z argumentami RDOŚ i GPN. Od początku mamy takie stanowisko, jak mieszkańcy Waksmundu. Kiedy do gminy dotrze petycja z podpisami, ponownie będziemy wnioskować o poszerzenie tam terenów budowlanych - podkreśla Wiesław Parzygnat, wicewójt w gminie Nowy Targ. - Liczymy na konstruktywną rozmowę z dyrekcją GPN-u - na temat poszerzenia działek budowlanych i sprawy przyłączenia 16 hektarów do Parku, ale nie mogą to być targi - dodaje.
Beata Zalot