2015-04-19 19:30:17

Zakopiańskie "Sanato" z horrorem w tle

Przed wojną było wizytówką Zakopanego, konkurowało z sanatoriami w Alpach. Dziś, mimo że zmieniło właściciela, pozostaje ruiną i źródłem inspiracji dla autorów horrorów.

Doszczętnie zdewastowana i rozkradziona kuchnia
Fot. Paweł Pełka

Tak wygląda teraz
Fot. Paweł Pełka

Tak wnętrze "Sanato" wyglądało 90 lat temu
Fot. Archiwum

Sanato popada w ruinę
Fot. Paweł Pełka

W "Sanato" rozgrywa się akcja horroru Marcina Szczygielskiego

"W najpiękniejszym i najzdrowszym miejscu Zakopanego, na wzgórzu Antałówki, wśród balsamicznej woni kilkudziesięciu morgów lasu szpilkowego, z przecudnym widokiem na Tatry, górując o 100 metrów nad całem Zakopanem, wznosi się budynek czteropiętrowy, widoczny zdaleka. Przyjechawszy do Zakopanego, nie można go minąć, nie zaintersowawszy się nim. To "Sanato", jedyny w Zakopanem pensjonat zakrojony na tak wielką skalę" - tak "Sanato"w 1924 r. opisywał kwartalik "Giewont" (pisownia oryginalna).

Pensjonat wybudowany w 1912 roku wzorowany był na sanatoriach z Alp Szwajcarskich. Początkowo leczyli się tu chorzy na gruźlicę, ale po protestach gminy zakopiańskiej stało się ono otwartym pensjonatem, do którego przyjeżdżała ówczesna śmietanka towarzyska. Przedwojenny wystrój i wyposażenie "Sanato" nie miały sobie równych w całej Polsce. Dość powiedzieć, że 50 apartamentów wyposażonych było w telefony wewnętrzne, ciepłą i zimną wodę, elektryczną wentylację. Ściany zdobiły boazerie wykonane przez rzeźbiarza Wojciecha Brzegę.

Goście, którzy wysiadali na dworcu, jechali do pensjonatu powozami będącymi na wyposażeniu "Sanato". Za budynkiem w stronę lasu zbudowano coś na wzór drewnianego mola, na którym "werandowali" pensjonariusze. W pensjonacie mieściła się jedyna wówczas w Zakopanem winda. W planach była nawet budowa kolejki linowej, która miała połączyć centrum stolicy Tatr z pensjonatem. To wszystko przeszłość, bardzo odległa przeszłość.

Po II wojnie właścicielem znacjonalizowanego majątku został Związek Pracowników Poczty Polskiej, stąd późniejsza - funkcjonująca do dziś nazwa "Sanatorium Pocztowców". W latach 90. ub. stulecia budynek chylący się ku upadkowi został sprzedany prywatnej firmie. Nowy właściciel, nie dość że nie prowadził remontów, to jeszcze nie regulował rachunków, podatków za budynek i zbankrutował. Kilka lat temu nieruchomość trafiła na licytację komorniczą i stał się własnością kolejnego prywatnego właściciela.

Mimo to obiekt popada w coraz większą ruinę. Do budynku można się dostać przez wyłamane okno. Na parterze mieściły się kiedyś kuchnie, pomieszczenia gospodarcze. Teraz to obraz nędzy i rozpaczy. Drogi na piętra strzegą zabite grubymi deskami drzwi, ale i je ktoś najwyraźniej sforsował, bo widać za nimi porozbijane umywalki.

W zeszłym roku pisarz Marcin Szczygielski właśnie w "Sanato" umieścił akcję powieści, horroru o takiej właśnie nazwie. Kanwą książki były wspomnienia jednej z kuracjuszek Niny Ostromęckiej. Tak więc przedwojenne sanatorium znowu stało się sławne. Niestety, wciąż nie wiadomo, jaki będzie dalszy jego los.

Komentarze Facebook

Powyższe komentarze są prywatnymi opiniami użytkowników portalu społecznościowego Facebook.
Redakcja 24tp.pl nie wpływa na treść oraz nie odpowiada za wpisy dokonane przez użytkowników portalu Facebook.

Dodaj komentarz

Reklama

Abeto 2015-04-21 14:16:26

@Ara a to nie było skandalem,cytat za wPolityce:"Przed dyrektorem FBI był prezydent Komorowski: „Naród ofiar musiał uznać tę niełatwą prawdę, że bywał także sprawcą”
W liście odczytanym przez Tadeusza Mazowieckiego, prezydent Bronisław Komorowski napisał, że naród musi zrozumieć, że był także sprawcą:

Chcemy wraz z dzisiejszymi mieszkańcami Jedwabnego do końca zrozumieć wymowę tego, co się wtedy stało oraz uświadomić sobie to, co musi zostać w nas ocalone jako pamięć, przestroga, zobowiązanie. Wtedy (w 1941 r.) nie było tu Rzeczypospolitej, ale dziś ona jest. Jest i słyszy skargę, niegasnący krzyk swoich żydowskich obywateli. Dziś w jej imieniu oddaję cześć ich cierpieniu i raz jeszcze proszę ich o przebaczenie. (…)
Naród ofiar musiał uznać tę niełatwą prawdę, że bywał także sprawcą.

xixio 2015-04-21 13:57:45

Powinno było zostać zakupione przez miasto. Serce sie kraje :((((

Ara 2015-04-20 11:23:15

Skandal w USA - według szefa FBI, Polacy i Węgrzy odpowiadają za holokaust
2015-04-19 12:17 zmiany na ziemi
Polskie elity z rozdziawionymi gębami nie wiedzą jak zareagować na szokujące słowa dyrektora FBI, James B. Comey, który wypomniał w trakcie przemówienia przed przedstawicielami społeczności żydowskiej, że współodpowiedzialni za zbrodnie nazistowskie na Żydach są Polacy i Węgrzy.
"W ich mniemaniu, mordercy i ich wspólnicy z Niemiec, Polski, Węgier i wielu, wielu innych miejsc nie zrobili czegoś złego. Przekonali siebie do tego, że uczynili to, co było słuszne, to, co musieli zrobić" – powiedział szef FBI
Prawdopodobnie ostatnio nagłośniona wypowiedź dyrektora FBI, Jamesa B. Comeya, nie jest zatem niczym nowym, to najwyżej kolejna bolesna odsłona akcji planowego upokarzania Polaków.

gosc 2015-04-20 08:32:39

Piekno trzeba zniszczyc , nastaly czasy brzydoty.

asdfgh 2015-04-20 06:31:02

Włodarze w owym czasie zainteresowali się właśnie. W tym niestety leży problem.

korcia2 2015-04-19 21:37:20

Wszystko co piękne niszczeje w Zakopanem bazpowrotnie.Dlaczego miasto nie kupiło tego budynku na licytacji?Może ktoś teraz z włodarzy miasta się tym budynkiem zainteresuje, naprawdę warto.A może nasi przedsiębiorcy o tym pomyślą.

Reklama

Galerie

Akademia Lotnika pod Giewontem

Rzeźby Berbeki i obrazy Zaborowskiego w Witkacym

Szkolnie i kolędowo

Zaglądamy do Czerwonego Dworu

Jedla z koncertem w Atmie

Żółty żonkil nadzieją dla hospicjum

Złote, srebrne i brązowe medale dla karateków

Wychowanie fizyczne na nartach

Kraków - Zakopane - 50 lat elektryfikacji linii kolejowej

Powiatowa Gala Stypendialna w Teatrze Witkacego

Górskie serki i pasterskie dzwonki

Fenomen szopki krakowskiej

Nagrodzeni zasłużeni dla Kościeliska

Tatry dla krwiodawców i nie tylko

Joanny Wnuk-Nazarowej opowieść o Henryku Mikołaju Góreckim

Jubileuszowe spotkanie krwiodawców w Witkacym

Wymiana desek z Sopotem za nami, sezon zimowy otwarty

Nocne niebo na Stacji Kultura Zakopane

Kapitan Barbara Grocholska-Kurkowiak ma ciepły dom

Podhalańskie mamuty i astronauci z Gliczarowa

Wielkie Forum Samorządowe pod Giewontem

Grecko-chrześcijańskie tropy pod Giewontem

Dom Pamięci w Miejskiej Galerii Sztuki w Zakopanem

Tu króluje rzeźba, "Jutrzenka", sala po prawej

Na osnowie czasu, czyli pół wieku Małgorzaty Kowalczyk

Agata Kowal w "Jutrzenkowej" Galerii ARTPARK

Okno pogodowe nad Morskim Okiem

Morskie Oko w komiksie

Po ślubowaniu i pasowaniu

Odkopywanie Zakopanego w Hyrnym

Zobacz pozostałe galerie

Ogłoszenia zobacz więcej dodaj ogłoszenie

PRACA | dam
PIEKARNIA W ZAKOPANEM ZATRUDNI KIEROWCĘ. Mile widziane doświadczenie. Praca na stałe. 602 759 709
PRACA | dam
Pracownia Projektowa SŁOWIK ARCHITEKTURA z siedzibą w Zakopanem, poszukuje ARCHITEKTA.. 668 309 058 https://slowikarchitektura.pl/ biuro@slowikarchitektura.pl
Tel.: 668
USŁUGI | inne
WYCINKA, PRZYCINKA DRZEW W TRUDNYCH WARUNKACH - 691 317 098.
USŁUGI | budowlane
OGRODZENIA, www.hajdukowie.pl. 692 069 284.
PRACA | dam
Zakopane - zatrudnimy KONSERWATORA. tel: 502 350 981, 602 484 233
PRACA | dam
Jeśli lubisz kontakt z ludźmi, a kawa to Twoja pasja. Zadzwoń i dołącz do Samanty w Zakopanem. Zapraszamy! Tel. 666 387 888.
PRACA | dam
PIEKARNIA W ZAKOPANEM ZATRUDNI PIEKARZA. Na stałe, umowa. 602 759 709
NIERUCHOMOŚCI | sprzedaż
SPRZEDAM MIESZKANIE KRAKÓW - KURDWANÓW - ŚWIETNA LOKALIZACJA. Oferujemy na sprzedaż jasne i przestronne mieszkanie położone w zadbanym budynku na osiedlu Kurdwanów. Powierzchnia 28,12 m kw. Budynek wyposażony jest w trzy windy, w tym jedną towarową. UKŁAD MIESZKANIA: - duży pokój z wnęką (nyżą), - jasna kuchnia z oknem, - duża, oszklona loggia, - piwnica przynależna do mieszkania. Mieszkanie jest słoneczne i ustawne, IDEALNE DLA SINGLA, PARY lub JAKO INWESTYCJA POD WYNAJEM. Lokalizacja zapewnia szybki dojazd do centrum oraz dostęp do pełnej infrastruktury - sklepy, przystanki komunikacji miejskiej, szkoły i tereny zielone w zasięgu kilku minut spacerem. SPRZEDAŻ BEZ POŚREDNIKÓW. Cena 450 tys zł - do negocjacji. Kontakt: 604 08 16 43
SPRZEDAŻ | zwierzęta
OWCZARKI PODHALAŃSKIE - szczenięta - 506 368 311.
USŁUGI | budowlane
"Tedy" Usługi budowlane: sprzedaż domów w stanie deweloperskim, budowa domów murowanych i drewnianych, wszelkie pokrycia dachowe, ocieplenia/termomodernizacja domów/budynków, sprzedaż materiałów budowlanych, nadzory budowlane, usługi transportowe. 608 729 122, +49 15 205 734 746, mail: tedy32@o2.pl
NIERUCHOMOŚCI | sprzedaż
Sprzedam DOMY po 100 m2 - Klikuszowa, koło Centrum Narciarstwa. 608 729 122.
BIZNES
Wydzierżawię działkę w Ludźmierzu przy trasie Nowy Targ-Czarny Dunajec lub przyjmę reklamę. 608 729 122.
PRACA | dam
Przyjmę MURARZY. Praca Polska, Niemcy. 608729122.
USŁUGI | budowlane
BUDOWY DOMÓW OD PODSTAW, STANY SUROWE OTWARTE, DACHY, ELEWACJE. 608729122.
PRACA | dam
RESTAURACJA W ZAKOPANEM ZATRUDNI KELNERA/-KĘ, POMOC KELNERSKĄ. PRACA STAŁA + świadczenia. 601 533 566, 18 20 64 305
PRACA | dam
Restauracja w Zakopanem zatrudni POMOC KUCHENNĄ na sezon letni. 601 533 566, 18 20 64 305
PRACA | dam
PRACA W RESTAURACJI W ZAKOPANEM DLA UCZNIÓW, STUDENTÓW na umowę zlecenie. 601 533 566, 18 20 64 305
PRACA | dam
RESTAURACJA W ZAKOPANEM ZATRUDNI OSOBĘ NA STANOWISKO: ZMYWAK/OBIERAK. Praca stała lub sezonowa. 601 533 566, 18 20 64 305
PRACA | dam
ZATRUDNIĘ POMOC KUCHENNĄ - Zakopane Jaszczurówka/Chłabówka - 601 50 44 86
SPRZEDAŻ | różne
OPAŁ BUK. 660 079 941.
SPRZEDAŻ | różne
PIERZE I PUCH Z GĘSI. 536 88 77 35.
NIERUCHOMOŚCI | pośrednictwo
Sprzedaż NIERUCHOMOŚCI na Podhalu. Zadzwoń 792 250 793 lub skorzystaj z formularza na www.dobrasprzedaz.pl
NIERUCHOMOŚCI | kupno
Kupię MIESZKANIE w Nowym Targu. Bezpośrednio od właściciela. Może być do remontu. Pomogę załatwić formalności. Tel. 603 607 360.
USŁUGI | budowlane
MALOWANIE DACHÓW I ELEWACJI. 602 882 325.
SPRZEDAŻ | różne
DREWNO KOMINKOWE. 501 577 105.