2015-04-19 19:30:17

Zakopiańskie "Sanato" z horrorem w tle

Przed wojną było wizytówką Zakopanego, konkurowało z sanatoriami w Alpach. Dziś, mimo że zmieniło właściciela, pozostaje ruiną i źródłem inspiracji dla autorów horrorów.

Doszczętnie zdewastowana i rozkradziona kuchnia
Fot. Paweł Pełka

Tak wygląda teraz
Fot. Paweł Pełka

Tak wnętrze "Sanato" wyglądało 90 lat temu
Fot. Archiwum

Sanato popada w ruinę
Fot. Paweł Pełka

W "Sanato" rozgrywa się akcja horroru Marcina Szczygielskiego

"W najpiękniejszym i najzdrowszym miejscu Zakopanego, na wzgórzu Antałówki, wśród balsamicznej woni kilkudziesięciu morgów lasu szpilkowego, z przecudnym widokiem na Tatry, górując o 100 metrów nad całem Zakopanem, wznosi się budynek czteropiętrowy, widoczny zdaleka. Przyjechawszy do Zakopanego, nie można go minąć, nie zaintersowawszy się nim. To "Sanato", jedyny w Zakopanem pensjonat zakrojony na tak wielką skalę" - tak "Sanato"w 1924 r. opisywał kwartalik "Giewont" (pisownia oryginalna).

Pensjonat wybudowany w 1912 roku wzorowany był na sanatoriach z Alp Szwajcarskich. Początkowo leczyli się tu chorzy na gruźlicę, ale po protestach gminy zakopiańskiej stało się ono otwartym pensjonatem, do którego przyjeżdżała ówczesna śmietanka towarzyska. Przedwojenny wystrój i wyposażenie "Sanato" nie miały sobie równych w całej Polsce. Dość powiedzieć, że 50 apartamentów wyposażonych było w telefony wewnętrzne, ciepłą i zimną wodę, elektryczną wentylację. Ściany zdobiły boazerie wykonane przez rzeźbiarza Wojciecha Brzegę.

Goście, którzy wysiadali na dworcu, jechali do pensjonatu powozami będącymi na wyposażeniu "Sanato". Za budynkiem w stronę lasu zbudowano coś na wzór drewnianego mola, na którym "werandowali" pensjonariusze. W pensjonacie mieściła się jedyna wówczas w Zakopanem winda. W planach była nawet budowa kolejki linowej, która miała połączyć centrum stolicy Tatr z pensjonatem. To wszystko przeszłość, bardzo odległa przeszłość.

Po II wojnie właścicielem znacjonalizowanego majątku został Związek Pracowników Poczty Polskiej, stąd późniejsza - funkcjonująca do dziś nazwa "Sanatorium Pocztowców". W latach 90. ub. stulecia budynek chylący się ku upadkowi został sprzedany prywatnej firmie. Nowy właściciel, nie dość że nie prowadził remontów, to jeszcze nie regulował rachunków, podatków za budynek i zbankrutował. Kilka lat temu nieruchomość trafiła na licytację komorniczą i stał się własnością kolejnego prywatnego właściciela.

Mimo to obiekt popada w coraz większą ruinę. Do budynku można się dostać przez wyłamane okno. Na parterze mieściły się kiedyś kuchnie, pomieszczenia gospodarcze. Teraz to obraz nędzy i rozpaczy. Drogi na piętra strzegą zabite grubymi deskami drzwi, ale i je ktoś najwyraźniej sforsował, bo widać za nimi porozbijane umywalki.

W zeszłym roku pisarz Marcin Szczygielski właśnie w "Sanato" umieścił akcję powieści, horroru o takiej właśnie nazwie. Kanwą książki były wspomnienia jednej z kuracjuszek Niny Ostromęckiej. Tak więc przedwojenne sanatorium znowu stało się sławne. Niestety, wciąż nie wiadomo, jaki będzie dalszy jego los.

Komentarze Facebook

Powyższe komentarze są prywatnymi opiniami użytkowników portalu społecznościowego Facebook.
Redakcja 24tp.pl nie wpływa na treść oraz nie odpowiada za wpisy dokonane przez użytkowników portalu Facebook.

Dodaj komentarz

Reklama

Abeto 2015-04-21 14:16:26

@Ara a to nie było skandalem,cytat za wPolityce:"Przed dyrektorem FBI był prezydent Komorowski: „Naród ofiar musiał uznać tę niełatwą prawdę, że bywał także sprawcą”
W liście odczytanym przez Tadeusza Mazowieckiego, prezydent Bronisław Komorowski napisał, że naród musi zrozumieć, że był także sprawcą:

Chcemy wraz z dzisiejszymi mieszkańcami Jedwabnego do końca zrozumieć wymowę tego, co się wtedy stało oraz uświadomić sobie to, co musi zostać w nas ocalone jako pamięć, przestroga, zobowiązanie. Wtedy (w 1941 r.) nie było tu Rzeczypospolitej, ale dziś ona jest. Jest i słyszy skargę, niegasnący krzyk swoich żydowskich obywateli. Dziś w jej imieniu oddaję cześć ich cierpieniu i raz jeszcze proszę ich o przebaczenie. (…)
Naród ofiar musiał uznać tę niełatwą prawdę, że bywał także sprawcą.

xixio 2015-04-21 13:57:45

Powinno było zostać zakupione przez miasto. Serce sie kraje :((((

Ara 2015-04-20 11:23:15

Skandal w USA - według szefa FBI, Polacy i Węgrzy odpowiadają za holokaust
2015-04-19 12:17 zmiany na ziemi
Polskie elity z rozdziawionymi gębami nie wiedzą jak zareagować na szokujące słowa dyrektora FBI, James B. Comey, który wypomniał w trakcie przemówienia przed przedstawicielami społeczności żydowskiej, że współodpowiedzialni za zbrodnie nazistowskie na Żydach są Polacy i Węgrzy.
"W ich mniemaniu, mordercy i ich wspólnicy z Niemiec, Polski, Węgier i wielu, wielu innych miejsc nie zrobili czegoś złego. Przekonali siebie do tego, że uczynili to, co było słuszne, to, co musieli zrobić" – powiedział szef FBI
Prawdopodobnie ostatnio nagłośniona wypowiedź dyrektora FBI, Jamesa B. Comeya, nie jest zatem niczym nowym, to najwyżej kolejna bolesna odsłona akcji planowego upokarzania Polaków.

gosc 2015-04-20 08:32:39

Piekno trzeba zniszczyc , nastaly czasy brzydoty.

asdfgh 2015-04-20 06:31:02

Włodarze w owym czasie zainteresowali się właśnie. W tym niestety leży problem.

korcia2 2015-04-19 21:37:20

Wszystko co piękne niszczeje w Zakopanem bazpowrotnie.Dlaczego miasto nie kupiło tego budynku na licytacji?Może ktoś teraz z włodarzy miasta się tym budynkiem zainteresuje, naprawdę warto.A może nasi przedsiębiorcy o tym pomyślą.

Galerie

Tatrzańskie kolory świata dla Ewy

Wagary z żonkilem w zakopiańskiej Mediatece

III Memoriał Włodzimierza Weselskiego w Zakopanem

Slalom Gigant i walka o Puchar Wójta Gminy Poronin

Medalowy Pierwszy Krok wojowników z Czerwiennego

Pół wieku Muzeum Karola Szymanowskiego w Atmie

Kabaretowo-teatralne ferie w Poroninie za nami

Nowe elementy ekspozycji stałej w Muzeum Tatrzańskim

Strategia rozwoju Zakopanego

IV Bal Charytatywny PSONI Zakopane 2026

Gala rozdania Marek Tatrzańskich za rok 2025

Czas się kończy, przyjdźcie koniecznie obejrzeć prace Władysława Trebuni-Tutki

Poetyckie spotkania w Białym Dunajcu

Morze i góry spotykają się w Zakopanem

Andrzej Krzeptowski Bohac w Czerwonym Dworze

EABS w zakopiańskim Kombinacie

Kolekcja w Okszy otwarta dla publiczności

Dziadkowie, wnukowie, radość

Światło serca w Czerwonym Dworze

Muzyczne pasje Władysława Trebuni-Tutki

Szumny i Bogu Miłe w Kościele Św. Krzyża

Nowe muzeum pod Giewontem

Basia Giewont z Zakopanego walczy o Eurowizję

Akademia Lotnika pod Giewontem

Rzeźby Berbeki i obrazy Zaborowskiego w Witkacym

Szkolnie i kolędowo

Zaglądamy do Czerwonego Dworu

Jedla z koncertem w Atmie

Żółty żonkil nadzieją dla hospicjum

Złote, srebrne i brązowe medale dla karateków

Zobacz pozostałe galerie

Ogłoszenia zobacz więcej dodaj ogłoszenie

PRACA | dam
Restauracja Siwy Dym w Rabce-Zdrój zatrudni: KUCHARZA KUCHNI ZIMNEJ ORAZ GORĄCEJ. Praca na stałe lub dorywczo. CV na: rabka@siwydym.pl Informacje pod numerem 887 080 004
NIERUCHOMOŚCI | sprzedaż
DZIAŁKA UZBROJONA W ŁOPUSZNEJ. 506 525 884.
SPRZEDAŻ | różne
DREWNO OPAŁOWE 180 zł/ m3. 790 759 407.
SPRZEDAŻ | budowlane
STEMPLE BUDOWLANE 3 zł/mb. DESKI SZALUNKOWE 750 zł/kubik. KANTÓWKA 980 zł/kubik. 790 759 407.
NIERUCHOMOŚCI | wynajem
Do wynajęcia LOKAL 50 m2 (pod zakład fryzjerski lub pod inna działalność) oraz LOKAL 25 m2 - I piętro - Łapsze Niżne, Delikatesy "Centrum". 504 230 942.
PRACA | dam
Zatrudnimy AGENTÓW NIERUCHOMOŚCI (Podhale/Zakopane). Szukamy osób z doświadczeniem w sprzedaży/marketingu, łatwością w budowaniu relacji i uśmiechem! Oferujemy: stabilne i jasne zasady wynagradzania, wsparcie zespołu oraz przyjazną atmosferę w biurze. Zgłoszenia: biuro@siewierski.pl tel. 506 131 463
NIERUCHOMOŚCI | wynajem
DO WYNAJĘCIA LOKAL HANDLOWO - USŁUGOWO - BIUROWY o powierzchni ok. 50 m2. Zakopane centrum, ul. Kościuszki - 691 124 272.
SPRZEDAŻ | różne
WYPRZEDAŻ WYPOŻYCZALNI NART, pakiety niskie ceny tel. 692001268
PRACA | dam
PRACOWNIKA WYPOŻYCZALNI ROWERÓW Zakopane centrum tel. 692001268 info@fun-time.pl
PRACA | dam
Zatrudnimy STERNIKÓW PONTONOWYCH na Dunajcu tel. 608806030 info@fun-time.pl
NIERUCHOMOŚCI | wynajem
ZAKOPANE - KOŚCIELISKO DO WYNAJĘCIA KOMFORTOWE, WYPOSAŻONE MIESZKANIA 35-38m2. 608 806 408
NIERUCHOMOŚCI | wynajem
DO WYNAJĘCIA MIESZKANIE 38 m2 i 50 m2 W CENTRUM NOWEGO TARGU, UL. KRZYWA, STANDARD DO ZAMIESZKANIA, NOWE, ŚWIEŻE. 608 806 408
PRACA | dam
ZATRUDNIMY W KARCZMIE oraz W BARZE MLECZNYM: KUCHARZA/-KĘ, GRILLOWEGO, DOŚWIADCZONĄ POMOC KUCHENNĄ. Kontakt: 600 035 355 lub osobiście: Zakopane, Droga na Bystre 2A (9-13).
PRACA | dam
STATUS STUDENCKI/ WEEKEND/ 100 zł/h. PRACA EXCEL itp./ +mieszkanie/ micheelkowalski@gmail.com. Zakopane
PRACA | dam
PRACA DLA TYNKARZA LUB BRYGADY NA TYNKI. 535 290 865.
PRACA | dam
Hotel "Foluszowy Potok" Zakopane, ul. Zamoyskiego 42 zatrudni do restauracji hotelowej: KELNERA/-KĘ. Zapewniamy stabilną, całoroczną pracę w restauracji hotelowej. Kontakt wyłącznie telefoniczny: 660 41 00 46
PRACA | dam
Hotel **** w Zakopanem zatrudni KUCHARZA a la Carte tel. + 48 792 276 261
PRACA | dam
Młoda energiczna osoba poszukiwana do pracy na weekendy pod Gubałówką.... szczegoly pod numerem telefonu 781271166.
USŁUGI | inne
WYCINKA, PRZYCINKA DRZEW W TRUDNYCH WARUNKACH - 691 317 098.
NIERUCHOMOŚCI | sprzedaż
ZAKOPANE - STYLOWY DOM (zadbany, urządzony), na działce 3000 m, widok na góry - 607 506 428.
NIERUCHOMOŚCI | wynajem
Do wynajęcia MIESZKANIE 80 m2 - Szaflary. 660 876 537.
NIERUCHOMOŚCI | wynajem
Emerytka szuka DOMU Z OGRODEM do wynajęcia - Nowy Targ i okolice. 575 450 977.
PRACA | dam
PIEKARNIA W ZAKOPANEM ZATRUDNI KIEROWCĘ. Mile widziane doświadczenie. Praca na stałe. 602 759 709
PRACA | dam
Zatrudnię SPRZEDAWCZYNIĘ DO SKLEPU SPOŻYWCZEGO W ZAKOPANEM. 606 115 465.
USŁUGI | budowlane
MALOWANIE DACHÓW I ELEWACJI. 602 882 325.
USŁUGI | budowlane
OGRODZENIA, www.hajdukowie.pl. 692 069 284.
SPRZEDAŻ | różne
DREWNO KOMINKOWE. 501 577 105.