24tp.pl Kup Tygodnik Podhalański on-line
24tp.pl 2013-11-10 09:26:47
Baba baca
Przewrót na Podhalu. Już wkrótce Janina Rzepka z Brzegów może być pierwszym utytułowanym bacą.
Fot. Adrian Gładecki
Fot. Adrian Gładecki
Fot. Adrian Gładecki
Fot. Adrian Gładecki
Fot. Adrian Gładecki
Fot. Adrian Gładecki
Fot. Adrian Gładecki
Fot. Adrian Gładecki
Do tej pory bacowanie było zawodem kojarzonym wyłącznie z mężczyznami. Baca był osobą powszechnie szanowaną, nie tylko zajmował się wypasem owiec i wyrabianiem oscypków, chodziło się do niego po porady, potrafił też leczyć, rzucać czary i odczyniać uroki. Baba na bacówce to nie tylko rzadkość, ale i nieszczęście. Mogła zauroczyć mleko i zepsuć ser. Istniała przestrzegana ściśle zasada, że kobieta mogła dopiero postawić nogę na bacówce po świętym Janie, czyli po 24 czerwca.

Wszystko wskazuje na to, że Janina Rzepka z Brzegów będzie pierwszym wykwalifikowanym bacą. Zapisała się na kurs bacowski i wkrótce będzie zdawać egzaminy. Jeśli zda, będzie pierwszym utytułowanym bacą. Pani Janina rządzi w swojej bacówce przy drodze z Wierchu Porońca do Bukowiny Tatrzańskiej już od ponad 20 lat. W sezonie zakasa rękawy i wyrabia oscypki. Nauczyła się tego od swojego męża Andrzeja Rzepki, który bacował, zanim się jeszcze poznali.

Dlaczego zdecydowała się na zrobienie kursu bacowskiego, który Małopolski Ośrodek Doradztwa Rolniczego zorganizował wspólnie z Tatrzańsko-Beskidzką Spółdzielnią "Gazdowie"? - Od momentu wyjścia za mąż zajmowałam się bacówką. Pilnowałam wszystkiego. Tak zdecydowaliśmy z mężem, bo on ma wiele innych zajęć związanych z gospodarstwem i nie mógłby poświęcić zbyt dużo czasu na bacowanie - wyjaśnia. - Na bacówce jest praca od rana do wieczora. Poza tym, jeśli chcemy sprzedać sery i mieć z tego jakiś zarobek, musimy sami o to zadbać. Nie robię tylko jednej rzeczy, nie doję owiec. Nie potrafię - wyznaje. Za to pucyć oscypki nauczyła się szybko.

Za nic ma przesądy dotyczące kobiet na bacówce. - Nie wierzę w nie. Czasem miałam jakieś docinki, jak tu przyszli górale i widzieli mnie przy pracy w szałasie. Wtedy im mówiłam: "Ale ja nie chodzę w spódnicy, ino w portkach". I tak się kończyły komentarze - śmieje się Janina Rzepka. Różna jest też reakcja turystów. - Czasem ze zdziwieniem patrzą, gdy siedzę przy pucierze i robię oscypki lub mieszam w kotliku - opowiada.

Teraz trwają dyskusje, jak nazwać kobietę bacę. - O żonie bacy mówi się "bacowo". A jak mnie będą nazywać? Na pewno mi coś wymyślą - ma nadzieję.

Andrzej Rzepka, mąż pani Janiny - mimo różnych rodzinnych ustaleń - do końca nie daje za wygraną: - Wspólnie z żoną prowadzimy bacówkę. Ja rano doję owce, a później pomagam Janinie zaklagać, czyli zakwasić mleko. Pomagam też robić oscypki. No, niech będzie, że żona rządzi na bacówce.

W bacówce krząta się też młodsza córka Ania, ale Janina Rzepka nie bardzo poleca młodym kobietom, żeby chwytały się za bacowanie. Powodem jest ciągłe przebywanie w dymie, który podrażnia drogi oddechowe i błony śluzowe. - Ja tracę już głos. Ale starsze kobiety mogą się za to zabrać - przekonuje.

W miniony czwartek pani Janina oddała owce ich właścicielom i oficjalnie zakończyła tegoroczny sezon pasterski. Tego dnia ubrała się w odświętny strój. W tym roku wypasała 300 owiec, z czego setka należy do niej. W poprzednich latach miała 600 sztuk. - Wyszłam z kaloszy i spodni - śmieje się.

Piotr Kohut, baca z Koniakowa, pomysłodawca Redyku Karpackiego, który w tym roku przemierzył z owcami trasę od Rumunii po Czechy twierdzi, że kobieta na bacówce nie jest rzadkim zjawiskiem. - W przeszłości kobiety rządziły na szałasach i to jest jeden z elementów tradycji pasterskich. Były też takie przypadki na Podhalu. Często bacówka to był interes rodzinny. Na szałasie pracowała żona lub córka - tłumaczy Piotr. - A kurs baców i udział w nim kobiety? Trzeba się dostosować do współczesnych wymogów. Teraz przecież wiele mężczyzn swoje firmy otwiera na żony - dodaje.

Jan Janczy, dyrektor Regionalnego Związku Hodowców Owiec i Kóz w Nowym Targu też nie widzi w tym nic dziwnego. - To nie jest pierwsza kobieta baca. Już w latach 60. ubiegłego wieku była pani Król z Podhala, którą nazywano Królową Bieszczadów, bo tam miała bacówkę. Mężczyźni czuli przed nią respekt, bo to była silna kobieta - wspomina Janczy. - Z kolei na początku lat 80. na Olczy bacówką rządziła żona bacy Józka, który miał przydomek Solorz - dodaje.

Teraz przed Janiną Rzepką egzamin teoretyczny i praktyczny na bacówce, który da jej tytuł bacy czeladnika. Szkolenie obejmowało różne zagadnienia, m.in. dotyczące roślinności, rolnictwa, budownictwa pasterskiego, chorób owiec, a także rachunkowości, marketingu. Wykłady prowadzili wykładowcy z Uniwersytetu Rolniczego w Krakowie.

Od 1 lipca 2010 roku zawód bacy jest na oficjalnej liście zawodów w Polsce. Oznacza to, że osoba wykonująca ten zawód podlega obowiązkowym ubezpieczeniom zdrowotnym i emerytalnym, a w przypadku bezrobocia może liczyć na zasiłek.

Jolanta Flach
lista artykułów | drukuj |
Odwiedzin: 3452    Aktualizacja: 2013-11-21 09:28:12   
Zobacz komentarze (0) Dodaj komentarz
PRZEGLĄDAJ KOMENTARZE

Nie ma jeszcze komentarzy do tego artykułu.

Nie daj się wyprzedzić! Bądź pierwszy!     Dodaj komentarz!


 
Kamery on-line
Ławeczka w Nowym Targu
Ławeczka w Zakopanem
AKTUALNY NUMER POPRZEDNIE
2015/04/1298
Dodaj ogłoszenie do Tygodnika Podhalańskiego
Zaloguj się! | Zarejestruj się!
Zapomniałem hasła | Regulamin komentowania
Kuba Meglicz
Nowy taryfikator mandatów.
Kolejna próba łatania dziury budżetowej.
Zbigniew Sikora
Genowefa Warzącha - to wina góroli
Tuż po świętach BN zawitał do Zakopanego dziennikarz Łukasz Warzecha. Nie wiadomo czy był to pobyt wypoczynkowy czy służbowy a może służbowo-wypoczynkowy. W każdym razie w poszukiwaniu kasy postanowił pogrzebać góralom w „pularysach” i policzyć „Dutki pod Tatrami”. To co odkrył i zobaczył w Zakopanem opisał w felietonie, który został wydrukowany 12 stycznia 2014 w tygodniku „W Sieci”. Publikację właściwie można streścić jednym zdaniem: „ Górale są be. Łukasz Warzecha jest cacy”. Dla mnie jest to jednak klasyczne odwracanie uwagi w stylu „Łapać złodzieja”.
Zobacz więcej wpisów na blog.24tp.pl!
FILMY TP
POD PATRONATEM TP
:: Ferie w Muzeum Karola Szymanowskiego w willi Atma
:: Kolędowe ostatki w Jatkach
:: N. Targ: VI Ogólnopolski Turniej Tańca Towarzyskiego
Styczeń 2015
Po Wt Śr Cz Pi So Ni
      1 2 3 4
5 6 7 8 9 10 11
12 13 14 15 16 17 18
19 20 21 22 23 24 25
26 27 28 29 30 31  
WYDARZY SIĘ WKRÓTCE
::  Bagatela w N. Targu: Kochankowie nie z tej ziemi ::  N.Targ: Wykład Jacka Waksmundzkiego ::  Zakopane: Posiady góralskie ::  Jabłonka: Finał XXXVI Gminnego Przeglądu Młodych Recytatorów i Gawędziarzy ::  Galeria Jednego Autora: Koncert Świąteczny ::  Kościelisko: Ferie z folklorem ::  Bukowina Tatrz.: Posiady góralskie ::  Poronin: koncert Eleni ::  Nowotarskie Spotkania Miłośników Filmu ::  IV Akcja Bezpiecznie w kasku
NIERUCHOMOŚCI | kupno
Pilnie kupię DOM lub DZIAŁKĘ w Zakopanym i okolicy Tel.: 660797241 E-mail: marekg@b12.pl WWW: WWW.B12.PL
PRACA | dam
Przyjmiemy do pracy w charakterze maskotki obiektu sportowego. Praca od zaraz. Wymagana dyspozycyjność. Tel.: 18 20 114 42
PRACA | dam
Grupa Trip rekrutuje obecnie na stanowisko: SPECJALISTY DS. PRZYGOTOWANIA MATERIAŁÓW PROMOCYJNYCH W DZIALE MARKETINGU - GRAFIK KREATYWNY. Od kandydatki/-a OCZEKUJEMY: - umiejętności w zakresie projektowania graficznego i obróbki grafiki; - umiejętności opracowania koncepcji promocji produktu; -dobrej znajomości wybranego środowiska graficznego Adobe, Corel; - umiejętności przygotowania materiałów do druku; - doświadczenia w zakresie wdrażania innowacyjnych rozwiązań w marketingu i zarządzaniu; - umiejętności pracy w grupie; - kreatywności, pomysłowości i zapału do pracy; - wytrwałości w dążeniu do celu; - wysokiej kultury osobistej; - chęci pracy stacjonarnej w biurze w Zakopanem. OFERUJEMY: - dobre warunki zatrudnienia; - możliwość rozwoju zawodowego; - pracę w dynamicznym zespole. Kontakt: CV wraz z listem motywacyjnym oraz portfolio proszę wysyłać na adres praca@trip.pl do dnia 14.02.2015, kontakt telefoniczny Aneta Wilkoń 18 2020 201
PRACA | dam
Grupa Trip rekrutuje obecnie na stanowisko: SPECJALISTY DS. MARKETINGU I PR. Od kandydatki/-a OCZEKUJEMY: - doświadczenia we współpracy z mediami oraz w tworzeniu tekstów firmowych, sprzedażowych, reklamowych; - umiejętności opracowania koncepcji promocji produktu; -znajomości narzędzi reklamowych Online; - wiedzy z zakresu e-marketingu, social media, PR; - dużej samodzielności i dobrej organizacji czasu pracy oraz umiejętności pracy w zespole; - biegłej znajomości obsługi komputera oraz poruszania się w Internecie; - doświadczenia w zakresie wdrażania innowacyjnych rozwiązań w marketingu i zarządzaniu; - umiejętności zwanej "lekkie pióro"; - umiejętności pracy w grupie; - kreatywności, pomysłowość i zapału do pracy; - wytrwałości w dążeniu do celu; - wysokiej kultury osobistej; - chęci pracy stacjonarnej w biurze w Zakopanem. OFERUJEMY: - dobre warunki zatrudnienia; - możliwość rozwoju zawodowego; - pracę w dynamicznym zespole. Kontakt: CV wraz z listem motywacyjnym oraz portfolio proszę wysyłać na adres praca@trip.pl do dnia 14.02.2015, kontakt telefoniczny Aneta Wilkoń 18 2020 201
SPRZEDAŻ | różne
EKOGROSZEK Orzech Brykiet kominkowy workowany i luzem Zakopane Kasprowicza 32a Tel.: 792 113 113 WWW: wegielpodhale.pl
PRACA | dam
POSZUKUJEMY OSOBY DO PRACY NA STANOWISKA: SPRZEDAŻ; CUKIERNIK - doświadczenie, umiejętności i KUCHARZ - doświadczenie, umiejętności. *Wysokie stawki godzinowe*, umowy o pracę. Tel. 512 351 732
PRACA | dam
BUKOVINA*TERMA*HOTEL*SPA zatrudni osobę na stanowisko Specjalisty ds. rozliczeń. Od kandydatów oczekujemy doświadczenia w pracy na podobnym stanowisku. Oferty w formie CV proszę przesyłać na adres: rekrutacja@bukovina.pl z dopiskiem: SPECJALISTA DS. ROZLICZEŃ. Kontakt telefoniczny: 667 666 990. Mail: rekrutacja@bukovina.pl
PRACA | dam
SALE ZABAW MAŁPI GAJ ZATRUDNIĄ DO PRACY W WEEKENDY. CV na: malpigaj.podhale@gmail.com
PRACA | dam
SALA ZABAW MAŁPI GAJ W RABCE-ZDRÓJ ZATRUDNI DO PRACY. CV na: malpigaj.podhale@gmail.com
PRACA | dam
OPIEKUNKA DO DZIECKA, Zakopane, 691 888 444
PRACA | dam
KRAWCOWA - Maruszyna, praca od zaraz, cały rok. Tel.: 886-442-858
PRACA | dam
Hotel zatrudni do restauracji KELNERÓW / KELNERKI. Wymagania: znajomość języka obcego w stopniu dobrym - nienaganna aparycja, dyspozycyjność. Atrakcyjna forma wynagrodzenia: stawka 10-11 zł/h netto premia wynikowaOFERTA BEZ ZAMIESZKANIA CV WYŁĄCZNIE ZE ZDJĘCIEM E-mail: kadry@hotigo.pl
USŁUGI | budowlane
SCHODY DREWNIANE - WYRÓB, MONTAŻ. 691 558 941.
NIERUCHOMOŚCI | sprzedaż
Nowe APARTAMENTY na sprzedaż - Centrum, Spa, przy Stoku - Biuro sprzedaży dewelopera od 10 tyś zł m2 Tel.: 185213850 E-mail: sprzedaz@primonieruchomosci.pl WWW: www.PrimoInwestycje.pl
PRACA | dam
Zakopane. Firma zajmująca się wynajmem apartamentów zatrudni SPECJALISTĘ ds. OBSŁUGI KLIENTA. Prosimy o przesłanie CV na e-mail: E-mail: dariuszzajac.sas@gmail.com
NIERUCHOMOŚCI | sprzedaż
Sprzedam mieszkanie 72 m2(3pokoje,salon z kuchnią) w centrum Zakopanego przy ul.Małaszyńskiego,wysoki standard,550000zł do negocjacji! Tel.: 667482507
NIERUCHOMOŚCI | sprzedaż
Sprzedam NIERUCHOMOŚĆ W ZAKOPANEM - ścisłe centrum, bez pośredników. 0048 796 841 334; 18 206 15 52; zakopane@gmx.at
TURYSTYKA I WYPOCZYNEK
Kompleksowa obsługa apartamentów. WWW: www.zarzadzanieapartamentami.info
TURYSTYKA I WYPOCZYNEK
GÓRALSKI DOMEK - Zapraszamy do Cichego - spokojnej miejscowości, kilkanaście kilometrów od Zakopanego, gdzie czeka gotowy na Wasz przyjazd góralski domek "z duszą". Do dyspozycji: obszerny salon z tv, w pełni wyposażona kuchnia, 3 sypialnie (jedna 4-osobowa i dwie 2-osobowe, z możliwością dostawki) oraz 2 łazienki. Na miejscu parking. Tel.: 507 171188. WWW: www.goralskidomek.podhale.pl
USŁUGI | budowlane
Studnie wiercone TANIO, geologia, geotechnika, 606605712, 602491308, mh-geo@wp.pl Tel.: 146510929 E-mail: mh-geo@wp.pl WWW: mhgeo.pl
Zobacz więcej ogłoszeń! Chcesz dodać ogłoszenie?
NAJPOPULARNIEJSZE ARTYKUŁY
NAJCZĘŚCIEJ KOMENTOWANE
OSTATNIE KOMENTARZE
1 Zbowcom Zokopanego to jest i bedzie uorcykula.
2 Ofiar zmiany ustroju było znacznie więcej, szczególnie wśród tych co zostali w Polsce po wojnie i nigdy nie pogodzili się z nowym porządkiem. Pracowali za psie pieniądze i płacili podatki m.in. na utrzymanie porzuconych zamków . Walczyli o zmianę ustr...
3 Sprawdzic czy ktos nie jest ranny? A ja bym sprawdzal czy ktos jest ranny.
 
   
©2015 Zakopiańskie Towarzystwo Gospodarcze Sp. z o.o.   ul. Zwierzyniecka 14, 34-500 Zakopane, Tel.: (18) 2-000-000 Kontakt techniczny: Adrian Gładecki    Kontakt redakcyjny: Paweł Pełka

Cookies na stronie 24tp.pl Stosując pliki cookie (tzw. ciasteczka), portal Tygodnika Podhalańskiego 24tp.pl zapamiętuje parametry logowania użytkownika oraz prowadzi statystyki oglądalności strony. Korzystając z portalu akceptują Państwo otrzymywanie plików cookie z serwisu 24tp.pl. Ustawienie to mogą Państwo zmienić w dowolnym momencie blokując pliki cookie w ustawieniach prywatności swojej przeglądarki internetowej.
Zamknij