Polecamy
Z uwagi na Boże Ciało, Tygodnik Podhalański ukaże się już jutro. Miłej lektury.

Reklama

2008-05-08 00:51:12

Genealogiczna dżungla rodu Gąsieniców

Reklama

Reklama

Ożenki z 12-letnimi pannami i sfingowane pogrzeby. Najpotężniejszy góralski ród z przodkami sprzed pięciu wieków dziś ma swych przedstawicieli w książęcych familiach Meksyku. Genealogiczny program komputerowy, opracowany przez Mormonów, pozwala wykryć wiele podhalańskich ciekawostek.

Odwiedzali Archiwum Królewskie na Wawelu, badali księgi parafialne we włocławskiej katedrze, pytali o przodków we wszystkich domach w Kościelisku. Maria i Józef Krzeptowscy Jasinek, od czterdziestu lat na tropach Gąsieniców, zawędrowali nawet na inne kontynenty. A gdyby nie wsparcie mormońskiego programu komputerowego, nie byliby w stanie ogarnąć wszystkich odgałęzień rodowego pnia.

– Proszę, mamy alfabetyczny spis nazwisk z przydomkami. Wchodzimy w jedno z nich i widzimy datę urodzin, śmierci, imiona rodziców i całe potomstwo. Gdzie kto się urodził, podstawowe udostępnione dane – wodzi myszką po ekranie pani Maria – Możemy dowiedzieć się, jak rozwija się historia danego rodu.

Najstarsza data – 1530 rok – należy do Piotra Kistka Kostki z Czarnego Dunajca, który z Zofią Czerwińską z Podczerwonego miał syna Piotra Gąsienicę Walczaka. Ten poślubił w lutym 1605 roku Urszulę Kalatę Sołtysiankę. Mieli szóstkę dzieci. Tak można \"klikać\" w każde nazwisko i otwierać kolejne rodowe gniazda, śledzić, jak łączą się rody, jak jedne wymierają bezpotomnie, a inne rozwijają się do dziś.

Gdyby teraz wydać nagromadzoną w komputerowych trzewiach góralskiego domu na Nędzówce genealogię w formie książkowej, byłoby to 12 potężnych tomów. Dlatego na jesieni Józef i Maria Krzeptowscy chcą opublikować efekty swej wieloletniej pracy w formie krążków CD i DVD. Kompaktowe wydanie zawierać ma 1,5 tysiąca opisanych historycznych i współczesnych zdjęć.

Księga rodzaju po góralsku

Początki potężnej genealogii były takie: Józef Krzeptowski Jasinek, praprawnuk Sabały po mieczu, a prawnuk Józefa Krzeptowskiego Jasinka, który był najstarszym synem Sabały, postanowił w latach 50. poznać swój rodowód. – Wtedy żył jeszcze mój dziadek Jan Krzeptowski Jasinek. Wiele mi opowiadał i chciałem to jakoś utrwalić. Mój dziadek był najstarszym wnukiem Sabały i też ożeniony w rodzie Gąsieniców, z Anną Gąsienicą Cycoń. Była to bliska rodzina dziadka, bo jedna z jego kuzynek. To się później fatalnie odbiło na pokoleniu – snuje swój rodowód twórca gąsienicowej genealogii.

Jak postanowił, tak zrobił. Przygotował genealogię Sabałowego rodu, którą wydano z okazji 400-lecia Zakopanego. Jednak badając historię odkrył, że Jan Krzeptowski Sabała urodził się jako Gąsienica. Dopiero w latach 30. XIX wieku Krzeptowscy porzucili przydomek Gąsienica. Wraz z Mracielnikami wszyscy wywodzili się od jednego przodka – Wawrzyńca Gąsienicy Krzeptowskiego. – Jego syn, też Wawrzyniec, wyprowadził Wawrytków, Maciej wyprowadził Mracielników. Jan Krzeptowski to ojciec Sabały i Józefa Krzeptowskiego Białego, który wyprowadził całą masę tych Białych spod młyna. Dla niego w 1846 roku ojciec, jako wójt Zakopanego, utworzył gminę w Kościelisku – tłumaczy zawiłości swego pochodzenia praprawnuk Sabały. Dodaje, że rodowe antagonizmy brały się z walki o ziemię. Gdy jedne rody kolonizowały Zakopane od strony wschodniej, od Szaflar, to od Czarnego Dunajca szli drudzy. Granicą był potok Bystra. Daje za przykład Bachledów. Siedzieli na Bachledówkach i na Równi Krupowej. – Jako spadkobiercy rodu Krupowego albo Hrepkowskich, Hrepki – stąd Krzeptówki. Bachledowie na Równi to będą Walowie, Galiany, Tadziaki czy Curusie. Z tymi ostatnimi była inna sprawa. Dziś ich przedstawiciel jest możny, ale oni też nie próżnowali. Procesowali się z Gąsienicami, Stopków wygnali, a część Polany Krupowej nazywała się Stopkówka. Dziś ani nazwa nie przetrwała. Jak nie pomogły sądy, to pomogły inne metody. I to z dawna tak było – meandry góralskiej księgi rodzaju są dla mnie niczym jakaś biblijna historia. A im głębiej wchodzimy, docieramy do przodków, mnożą się poszczególne losy, sieć narasta, rozgałęzienia idą w setki.

Potęga układów scalonych

Nic dziwnego, bo ród Gąsieniców jest niepowtarzalnie duży. Badając przeróżne archiwa, twórca największej polskiej genealogii nie napotkał drugiego takiego w kraju. Jako że z wykształcenia jest inżynierem, do drzewa genealogicznego rodu Gąsieniców podszedł w ścisły sposób. – Wziąłem płachtę papieru milimetrowego i zacząłem wykreślać ród Sabały. Jego dzieci, wnuki. Powstała struktura rodowa, dziewczęta, córki. Jak odkryłem, że Sabała się urodził jako Gąsienica, to już z Krzeptowskich wpadłem w Gąsieniców. To już nie było wyjścia, to był wir. Wciągnął mnie jak zaraza – śmieje się Józef Krzeptowski Jasinek. Przypomina, że gdy płachty papieru milimetrowego rozwinął przed profesorskim sztabem Uniwersytetu Jagiellońskiego – byli zszokowani. Potęgą rodu i benedyktyńską pracą, wykonaną w Kościelisku. – Wtedy okrzyknęli to wielkim schematem układu scalonego rodu Gąsieniców – dodają na Nędzówce. A to był dopiero początek, solidna budowa pnia drzewa genealogicznego, który obecnie wraz z odgałęzieniami liczy osiem tysięcy sześćset dusz. Miesiąc, góra dwa i dojdą do dziesięciu tysięcy. To będzie pierwszy etap. Potem będzie drugie dziesięć tysięcy ludzi budujących rody kościeliskie, olczyskie, zakopiańskie. Z Kościeliska 90 proc. tego materiału jest już gotowego. Trzeci etap to kolejne płyty CD i DVD, ale już z rodami nowotarskimi i z miejscowości wzdłuż drogi na Czarny Dunajec. – Potrzebuję tylko czasu. Żeby pożyć te sto albo więcej roków, to będę mógł wszystko doprowadzić do końca – uśmiecha się pan Józef.

W pracy dzielnie sekunduje mu żona, która podkreśla, że z samych metryk, uzyskiwanych np. po parafiach, nie da się niczego zbudować. – Potrzebne są różne badania. Metryki pozwolą na uzyskanie wiadomości o dwóch pokoleniach. Dawne metryki, szczególnie szaflarskie, w ogóle nie wpisywały panieńskich nazwisk żon, tylko imiona. Dlatego musimy przeglądać testamenty, wypisy z hipotek, prowadzić badania w archiwach – podkreśla Maria Krzeptowska Jasinek. Denerwują ją różnice w datach pomiędzy metrykami chrztów, ślubów i pogrzebów, dotyczące tych samych osób. Do tego dowolność w określaniu jednej i tej samej osoby. – Nie można przyłożyć żadnej reguły. Komputer znajdzie mi wszystkich Kasprusiów, ale nie pomyśli, że może się nazywać raz Kaspruś, Kaspruś Zuzaniok, Nowieś czy Nawieś? A to ta sama osoba. Gdy program przyporządkowuje tę samą osobę w kilka miejsc, to trzeba oczyszczać. Nasz wiceburmistrz powinien w pełnym brzmieniu nazywać się Jan Gąsienica Walczak Sobuś Nowieś. Ojciec nazywa się Sobuś, dziadek Sobuś Nowieś, a Jasiek używa Sobuś, ale nie wiem teraz – Nawieś czy Nowieś? – sama łapie się za głowę.

Wraz z mężem czerpią jednak wielkie zadowolenie z poznawania rodowych historii. Tych zamierzchłych i tych dzisiejszych. – Dzięki temu poznaliśmy Krzeptowskich z Meksyku, z książęcego rodu, a także nasze dalekie rodziny z Alabamy. A ja natrafiłem na swych bliskich w Maciaszowicach Liptowskich na Słowacji. Ale to zupełnie odrębne historie – podsumowuje Józef Krzeptowski Jasinek.

Rafał Gratkowski

Bohaterowie naszej opowieści proszą wszystkich, kto choćby nie był \"czystej krwi\" góralem, ale wżenił się w góralską familię o zgłoszenia. Wtedy będzie mógł znaleźć się w budowanej przez nich rodowej dżungli.

Chętni mogą zgłaszać się pod nr tel. (018) 20 707 85, osobiście lub korespondencyjnie pod adres: ul. Strzelców Podhalańskich 23, Kościelisko.

Komentarze Facebook
Dodaj komentarz
Wysłanie komentarza oznacza akceptację regulaminu komentowania na łamach 24tp.pl
Nie ma jeszcze komentarzy do tego artykułu.
  • PRACA | dam
    Witam, zatrudnię KUCHARZA/KUCHARKĘ do restauracji w Szczawnicy. Praca z zakwaterowaniem i wyżywieniem, stawka 20 zł za godzinę na rękę.
    Tel.: 602460560
    E-mail: biuro@willarys.pl
  • SPRZEDAŻ | budowlane
    STUDNIE GŁĘBINOWE od 200zł.
    Tel.: 720855198
    E-mail: tomekp221@interia.pl
  • PRACA | dam
    NIEMCY PRACA Niemiecka firma ALP BAU zatrudni od zaraz murarzy oraz cieśli szalunkowych. Niemiecka umowa, mieszkania oraz samochody firmowe, częste zjazdy do kraju.
    Tel.: 722240044
    E-mail: praca@conexio.pl
    WWW: www.conexio.pl
    GG: Opole
  • NIERUCHOMOŚCI | kupno
    Kupię działkę budowlaną w Białce Tatrzańskiej
    Tel.: 660797241
    E-mail: marekg@b12.pl
  • NIERUCHOMOŚCI | wynajem
    MAM DO WYNAJĘCIA HOSTEL W ZAKOPANEM CENTRUM PRZY KRUPÓWKACH możliwość 350 miejsc noclegowych, 50zł/osoba nocleg - lub szukam kierownika, wspólnika. 604 22 33 77
  • PRACA | dam
    Z. R. GŁOWACCY ZATRUDNI PRACOWNIKÓW BUDOWLANYCH DO ROBÓT WYKOŃCZENIOWYCH W ZAKOPANEM. 608 813 506
  • PRACA | dam
    POSZUKUJEMY OSOBY DO OBSŁUGI APARTAMENTÓW W ZAKOPANEM. Praca dorywcza ale całoroczna. Tel.: 662244845
  • PRACA | dam
    ZATRUDNIĘ POKOJOWĄ i OPIEKUNKĘ DO DOMU OPIEKI DLA OSÓB STARSZYCH. UMOWA O PRACĘ (PEŁNE ŚWIADCZENIE). DOŚWIADCZENIE MILE WIDZIANE. ZAKOPANE -
    Tel.: 608 676 810.
  • PRACA | dam
    Zlecę pracę HYDRAULIKOWI - montaż muszli klozetowej. Zapłacę 1000zł. 660 678 522
  • PRACA | dam
    ZAKOPANE PRACA! TYNKARZA-TYNKI TRADYCYJNE ZEWNĘTRZNE ELEWACJI BUDYNKÓW. Proponowana stawka 35zł/godz. 604 22 33 77
  • PRACA | dam
    Zlecę POKRYCIE BALKONU 10m2 blachą. Wynagrodzenie 5000zł. 604 22 33 77, 697 353 012
  • MOTORYZACJA | sprzedaż
    VOLVO V-70, cena 4800zł. 603 591 587
  • PRACA | dam
    Centralny Ośrodek Sportu w Zakopanem zatrudni na pełen etat KELNERA/KELNERKĘ, a na okres wakacyjny Kucharza/Kucharkę i Pomoc Kuchenną. Oferujemy pracę w miłej atmosferze i atrakcyjne zarobki. Tel.: 725 300 095
    E-mail: patrycja.zapotoczna@cos.pl
    WWW: zakopane.cos.pl
  • POŻYCZKI
    SUPER OFERTA KREDYT GOTÓWKOWY-KONSOLIDACYJNY, MOŻLIWOŚĆ NAJNIŻSZEJ RATY NA RYNKU FINANSOWYM. ZADZWOŃ DO DORADCY. T-500 072 678.
  • POŻYCZKI
    POŻYCZKA wakacyjna -DLA OSÓB, KTÓRE MAJĄ ZALEGŁOŚCI W BAZACH, -IDEALNY PRODUKT DLA CIEBIE, -jasna przejrzysta oferta, - 0 zł ukrytych kosztów. T- 694 567 002.
  • USŁUGI | budowlane
    KOMPLEKSOWE WYKOŃCZENIA WNĘTRZ, KAMIENIARKA. 606 292 966.
  • PRACA | dam
    PANIĄ DO ŚNIADAŃ i SPRZĄTANIA (bez nałogów) - KAMERALNA WILLA W ZAKOPANEM. Co drugi dzień. 730 07 77 11
  • NIERUCHOMOŚCI | wynajem
    DO WYNAJĘCIA MIESZKANIE 2-POZIOMOWE, Zakopane Pardałówka, 68m2, c.1200zł + media, minimum rok. 608 697 065
  • PRACA | dam
    Zatrudnię pomoc do Pensjonatu w Murzasichlu
    Tel.: 669-493-772
  • USŁUGI | budowlane
    Świadczymy usługi ziemne i przewozowe z wykorzystaniem -samochodu ciężarowego z HDS (wywrotka, max. udźwig 6 ton, wysięg 10 metrow)
    Tel.: 694601628
  • PRACA | dam
    NORWEGIA - DLA MŁODYCH, AMBITNYCH, POCZĄTKUJĄCYCH! Firma Norweska zatrudni w Oslo, na warunkach norweskich, młodych początkujących (nawet od razu po szkole) pracowników do przyuczenia w zawodzie TYNKARZ, MONTER RUSZTOWAŃ. Języki obce NIE wymagane - w firmie pracują tylko pracownicy z Podhala. Praca na stałe/całoroczna. Zjazdy do kraju (samolot) wg. własnego uznania ~ co 2-3 tygodnie. Zarobki od 13 do 23 Euro/godz. Zapewniamy mieszkanie. Zapraszamy! Tel. 667 602 602
  • PRACA | dam
    Kucharka - Pomoc KUCHENNA - Zakopane
    Tel.: 600712721
  • NIERUCHOMOŚCI | wynajem
    Apartament 90 m, 2 sypialnie, duży salon z jadalnią i otwartą kuchnią, podziemny garaż, okolice rondo Kuźnice, dostępny od zaraz, najem długoterminowy.
    Tel.: +48608450888
  • PRACA | dam
    RENOMOWANY HOTEL W ZAKOPANEM ZATRUDNI RECEPCJONISTKĘ/RECEPCJONISTĘ ORAZ KELNERKĘ/KELNERA. Zapewniamy niezbędne przeszkolenie. Praca w miłym, zgranym zespole. Zainteresowane osoby prosimy o przesłanie CV na adres: recepcja@hotelrysy.pl Tel: 182011800
  • PRACA | dam
    Nowoczesna klinika stomatologiczna w centrum Zakopanego zatrudni, na dogodnych warunkach, osobę w charakterze asystentki stomatologicznej.
    Tel.: 530602603
    E-mail: stomatologia@przyrowni.eu
  • PRACA | dam
    KELNERKĘ/-RA, BARMANA/-KĘ, KUCHARZA dorywczo lub na stałe, do przyuczenia. RESTAURACJA, ZAKOPANE -
    Tel.: 501 467 829.
  • PRACA | dam
    RESTAURACJA W ZAKOPANEM ZATRUDNI: POMOC KUCHENNĄ praca stała lub sezonowa z możliwością noclegu. 694 184 929, 18 20 64 305
  • NIERUCHOMOŚCI | wynajem
    Drewniany domek z duszą w Gronkowie k. Białki Tatrzańskiej. Na dole salon z kominkiem, aneksem kuchennym w pełni wyposażonym (kuchenka, lodówka, zmywarka, piekarnik, naczynia) i z przestrzenną łazienką. Na górze dwie sypialnie 2-osobowe. Taras, ogród z kącikiem dla dzieci. Grill, hamak, parking. Mile widziane zwierzaki. Idealny dla 4-osobowej rodziny. Tel. +48602152509
  • PRACA | dam
    RESTAURACJA W ZAKOPANEM ZATRUDNI: POMOC KELNERSKĄ weekendy, święta, wakacje (z możliwością noclegu). 694 184 929, 18 20 64 305
  • PRACA | dam
    RESTAURACJA W ZAKOPANEM ZATRUDNI: KELNERKĘ, praca stała z możliwością noclegu. 694 184 929, 18 20 64 305
  • PRACA | dam
    RESTAURACJA W ZAKOPANEM ZATRUDNI: POMOC KELNERSKĄ na 4-miesięczny kontrakt (czerwiec-wrzesień), 15 000zł netto. 694 184 929, 18 20 64 305
  • PRACA | dam
    RESTAURACJA MAŁA SZWAJCARIA ZATRUDNI KUCHARZA NA PEŁNY ETAT -
    Tel.: 600 076 107.
  • PRACA | dam
    GOSPODA PODKOWA W ZAKOPANEM OSOBĘ NA ZMYWAK. Praca stała, sezonowa. 694 184 929, 18 20 64 305
  • TURYSTYKA I WYPOCZYNEK
    GÓRALSKI DOMEK - Zapraszamy do Cichego - spokojnej miejscowości, kilkanaście kilometrów od Zakopanego, gdzie czeka gotowy na Wasz przyjazd góralski domek "z duszą". Do dyspozycji: obszerny salon z tv, w pełni wyposażona kuchnia, 3 sypialnie (jedna 4-osobowa i dwie 2-osobowe, z możliwością dostawki) oraz 2 łazienki. Na miejscu parking.
    Tel.: 507 171188.
    WWW: www.goralskidomek.podhale.pl
  • PRACA | dam
    FIRMA JERONIMO MARTINS POLSKA S.A. WŁAŚCICIEL SKLEPÓW BIEDRONKA, POSZUKUJE OSÓB NA STANOWISKA: KASJER, SPRZEDAWCA- KASJER I PRACOWNIK SKLEPU W ZAKOPANEM TEL. +48 22 205 33 10
  • NIERUCHOMOŚCI | kupno
    KUPIĘ DZIAŁKI BUDOWLANE, DOMY, MIESZKANIA Zakopane i najbliższe okolice tel. 606 253 595.
2019-06-18 18:18 Zwłoki znalezione w Tatrach 2019-06-18 17:15 Jeden góral na liście 100 najbogatszych Polaków 1 2019-06-18 15:58 Przy ławeczce Bartusia Obrochty montują nagłośnienie 2 2019-06-18 14:41 Lisy buszują przy ulicy Szkolnej (WIDEO) 1 2019-06-18 13:37 Będzie cieplej i bez dymu 2019-06-18 12:26 Rozmawiamy z turystami o ławeczkach multimedialnych. Jedna kosztowała 40 tysięcy 8 2019-06-18 12:16 Lato z Radiem na początek sezonu w Zakopanem. Wystąpi Kayah 2 2019-06-18 11:27 Radni odebrali mandat Michałowi Glonkowi 2019-06-18 10:42 Nożownik zaatakował… krowy 3 2019-06-18 10:05 Jechał na quadzie i przewrócił się. Miał blisko 3 promile alkoholu 1 2019-06-18 09:56 Konto dla pogorzelców z Czarnego Dunajca 2019-06-18 09:13 Kajakarze na Dunajec - rusza największy spływ 2019-06-18 07:59 Sukcesy nowotarskich kadetów w ogólnopolskim konkursie historycznym 1 2019-06-17 21:59 Budżet bez zastrzeżeń 2019-06-17 20:59 Nowe multimedialne ławeczki w Zakopanem 8 2019-06-17 20:00 Śmierć funkcjonariusza 1 2019-06-17 19:39 Wspólne drogi malarskie 2019-06-17 19:06 W mieście trwa dyskusja czy dać milion na hokej 4 2019-06-17 18:54 W Murzasichlu uważajcie na kozy wchodzące na auta 6 2019-06-17 18:21 Droga do Zubrzycy już przejezdna 2019-06-17 18:06 Klub po nowemu 2019-06-17 18:00 Po deszczu wyszło słońce. Zieleń znowu taka soczysta 2019-06-17 17:25 Zablokowana droga z Jabłonki do Zubrzycy Dolnej (WIDEO) 2 2019-06-17 16:58 Trzech poszkodowanych w Niedzicy 1 2019-06-17 16:30 Szukają statystów do komedii Michała Milowicza 3 2019-06-17 16:03 Pijany motocyklista spowodował kolizję i uciekł 2019-06-17 15:52 400 milionów na inwestycje Polskich Kolei Linowych (WIDEO) 3 2019-06-17 15:15 Straż organizuje akcję pomocy dla pogorzelców 3 2019-06-17 14:37 Narciarskie inwestycje i więcej turystycznych atrakcji 3 2019-06-17 14:03 Program „Wakacji w Mieście 2019” 2019-06-17 13:54 Szlak ze Świnicy na Zawrat nadal zamknięty 1 2019-06-17 13:52 Piknik parafialny i deszczowy 2 2019-06-17 12:39 Policjant po służbie zatrzymał pijanego kierowcę (WIDEO) 2019-06-17 12:38 Uwaga kierowcy przygotujcie się na utrudnienia 2019-06-17 11:20 Pojedziemy przez most tymczasowy 2019-06-17 10:58 Sarsa, Afromental i bezsenna noc na powitanie lata 2019-06-17 10:31 Strażacy reanimowali psa 2019-06-17 09:41 Wypadek na zakopiance 2019-06-17 09:21 I mamy deszcz, dużo deszczu 1 2019-06-17 08:01 Odpoczywamy od upałów, a tak było wczoraj pod Świnicą 2019-06-17 00:00 Pstrąg w „Regionalnej” odsłonie 2019-06-16 21:40 Hotel przy dworcu kolejowym wkrótce ma być gotowy 1 2019-06-16 21:20 O MATKACH HOLOCAUSTU 2019-06-16 20:30 85 lat w służbie 2019-06-16 19:13 Wielka burza nad Orawą 2019-06-16 19:07 Bus i czarna chmura dymu (WIDEO) 5 2019-06-16 18:30 Kosmiczny Bajzel (ZDJĘCIA) 2019-06-16 16:50 Trzy zwycięstwa dla AZS Zakopane 2019-06-16 16:25 Pożar w Podczerwonem 4 2019-06-16 15:50 Smrody na Samorodach 2
NAJPOPULARNIEJSZE ARTYKUŁY
NAJCZĘŚCIEJ KOMENTOWANE
OSTATNIE KOMENTARZE
WARUNKI W GÓRACH
POGODA W WYBRANYCH MIASTACH REGIONU
Reklama
Polecamy

Bojcorka

FILMY TP

Album TP

Pożegnania